Dr. Öğretim Üyesi Ali GÜREŞ

Tansiyon Hastaları Nasıl Egzersiz Yapmalı

21 Mart 2015, Cumartesi

     

Bu haftadaki yazımızda yine bana sıkça sorulan ve siz değerli okurlarımıza çağımızın hastalığı haline gelen hipertansiyon hastalığı ve egzersiz ilişkisinden bahsedeceğim. Egzersiz ve sağlık arasındaki ilişki son yıllarda çok sık tartışılır hale gelmiştir. Çünkü teknolojik gelişmeye bağlı olarak kalp damar rahatsızlıklar artmaya başlamıştır. Bunun nedeni olarak da hareketsizlik ön plana çıkmıştır. Egzersiz tıbbi yararları ve bazı sakatlıkların ve hastalıkların meydana gelmesini önlemek veya oluşmasını geciktirmekte yararlanılır. Ayrıca sakatlık veya hastalık meydana geldiği zaman bunların tedavisinde bir rol oynamaktır. Bu hastalıkların içinde en önemlileri kroner kalp hastalıkları, periferik damar hastalıkları ve hipertansiyon gibi kardiovasküler hastalıklar grubudur. Yüksek kan basıncının bir nedene bağlanamadığı, başka bir hastalığın semptomu olmadığı, kendisinin başlı başına bir hastalık olduğu durumlarda esansiyel hipertansiyondan söz edilir.

Hipertansiyon nedir? Tansiyon vücuttaki kanın damarlara uyguladığı basınçtır. Yüksek tansiyonu nedeni: Damar elastikiyetinin kaybolması ya da olmamasıdır. Kalbin kasılması sırasında ölçülen kan basıncına büyük tansiyon denir. Kalbin gevşemesi esnasında ölçülen kan basıncına küçük tansiyon denir. Hem büyük tansiyon hem de küçük tansiyonun normalden fazla olmasına ise hipertansiyon denir. Dünya sağlık Örgütü normal ve yüksek artelyel kan basıncı değerleri olarak aşağıdaki rakamları kabul etmiştir. Normal erişkinde sistolik (büyük tansiyon) kan basıncı 140 mm Hg veya altında ve diastolik (küçük tansiyon) kan basıncı en çok 90 mm Hg olması gerekir. Sistolik kan basıncı 141 mm Hg-160 mm Hg ve diastolik kan basıncının 91 mm Hg-95 mm Hg arasında bulunması halinde kan basıncı 'normal ile hipertansiyon arasında, sınırda' olarak değerlendirilir. Sistolik kan basıncının 160 mm. Hg nin ve diastolik kan basıncının 95 mm. Hgnin üzerinde bulunmasına hipertansiyon denir.

 

Hipertansiyonun Nedenleri?

1. Strese bağlı nedenleri yoğun ve stresli ortamdan uzak kalmak gerekir.

2. Damar içi yağlanma nedenleri

3. Fiziksel aktivite yapmamak ve hareketsiz yaşam

4. Hormonel nedenler

5. Genetik nedenleri

 

Kan Basıncım İlaçlar İle Kontrol Altında İse Egzersizin Faydası var mıdır?

Egzersiz kan basıncını düşürür hipertansiyon tedavisinin önemli bir parçasıdır. 30-60 dakikalık bir yürüyüş sonrası kan basıncı 2-4 saat düşük seyretmekte bazı hastalarda bu süre 7-8 saate çıkmaktadır. Kullanılan ilacın dozunu azaltabilir veya ilaca gereksinimi ortadan kaldırabilir. Kalp ve diğer kronik hastalıklara yakalanma riskini azaltır. Kişiyi enerjik kılar, stresi azaltır. Vücut ağırlığının kontrolüne yardımcı olur. Kilolu ve hipertansif iseniz vücut ağırlığınızda %10 azalma meydana gelmesi tansiyonu 10 mmHg düşürür. Kasları ve kemikleri güçlendirir.

Tansiyon ilaçlar Egzersiz performansını etkiler mi?

Etkiler, birçok kullanılan hipertansiyon ilacı egzersiz performansını azaltabilir. Bu konuda birçok araştırma mevcut, ancak bunun için ilaçların kesilmesine gerek yoktur. Kesilirse tehlikeli sonuçlar olabilir.

Egzersiz İle Kan Basıncımda Ne Kadar Düşme Beklenebilir?

Araştırmalar düzenli hafif ve orta derece hipertansiyonda kan basıncını ortalama 10 mm Hg düşürdüğünü göstermektedir. Ancak uzun dönemde sağlanacak faydalar çok daha fazla olacaktır.

Nasıl Bir Egzersiz Programı Uygulanmalı?

Egzersiz Programını yüksek tansiyonu olan hastalarda haftada en az 3-4 gün aerobik yani Cardiovasculer egzersizler (yavaş ve ya hızlı tempolu yürüyüş, yüzme, çok yavaş tempolu koşu olabilir, bisiklet v.b. gibi) Egzersiz damar elastikiyetini arttırdığı gibi kassal egzersiz de damar çeperini genişletir. Böylece hem elastikiyeti artmış hem de çapı büyümüş damarlar yüksek tansiyonun oluşturacağı riskleri minimuma indirir. Sizlere öncelikli önerim eğer yüksek tansiyon hastasıysanız yapılacak en akıllıca şey bir eğitmenle bire bir çalışmaktır. Böylece bu konuda uzman olan eğitmeniniz egzersiz esnasında yaşayabileceğiniz riskleri en aza indirir.

Egzersiz esnasında dikkat etmeniz gereken konular,

1- Öncelikle rahat ve uygun spor kıyafeti giymek gerekir.

2- Egzersize aniden başlamamaya dikkat edilmelidir. 5-10 dk. dan daha fazla bir ısınma süresi olmalı, kardiyal egzersizin süresi en az 25-30 dk, en fazla 45 dk olmalıdır.

3- Yüksek tansiyonu olan kişiler egzersiz esnasında nefeslerini tutmamaya azami özen göstermelidir.

4- Kuvvete dönük ağırlık çalışmaları yüksek ağırlıklar yerine hafif ağırlıklar kullanarak ve 1-2 set, 15-20 tekrar şeklinde olmalıdır.

5- Ağırlık çalışmaları sırasında kollarınızın başınızın üstüne çıktığı hareketlerden ve press hareketlerinden kaçınılmalıdır.

6- Kardiyal egzersiz sırasında nabız kontrolünden çok nefes kontrolü yapılmalıdır. Kullanılan ilaçlar beta bloker sınıfından olduğu için nabzınızı baskılayıcı özellik gösterir. Bu nedenle kardiyal egzersizin nefes nefese kalmayacak hızda bulunmaya dikkat edilmelidir.

7- Egzersiz sırasında tansiyonunuzun normalden çok fazla yükseldiğini hissederseniz egzersizi bırakın. Tansiyonunuz normale dönse bile egzersize devam etmeyin.

En önemlisi egzersiz hoşlanacağınız, zevk alacağınız bir aktivite haline getirmektir. Bütün bu bilgiler ışığında diyebiliriz ki egzersiz yüksek tansiyonun tedavisinde birinci dereceden etkilidir.Ancak unutmayın ki eğer hastaysanız bir doktor ve spor uzmanı kontrolünde egzersiz yapılmalıdır. Sağlıklı ve mutlu haftalar dillerim.

Kaynaklar : Fox; Bowers; Beden Eğitimi Ve Sporun Fizyolojik Temelleri-Astrand,l.,Aerobic work capacity-N.Akgün, Egzersiz Fizyolojisi, www.hizirkurtel.com 



Yazarın Tüm Yazıları
EGZERSİZİN SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARINA ETKİSİ
Egzersiz Esnasında Sıvı Kaybının Etkileri Nelerdir?
EGZERSİZ VE BAĞIŞIKLIK SİSTEMİ ÜZERİNE ETKİSİ
KADINLAR NASIL EGZERSİZ YAPMALIDIR?
KORONAVİRÜS VE EGZERSİZ
Vertigo Hastaları Nasıl Egzersizler Yapmalı?
Basit Egzersizlerle Sağlığınızı Koruyun
Jamaika Atletizm Sırları
Okul ve Egzersiz
Fibromiyalji ve Egzersiz
ALİ GÜREŞ KÖŞE
Genç kalmanın sırrı; aerobik egzersiz
Mahalli idareler sağlıklı yaşamın neresinde?
Rahatlatan egzersizler
Haydi zumbaya
Astım ve Bronşit Hastalarına Egzersiz Önerileri
Nabızla egzersiz
Ali Güreş köşe yazısı
Karın Sıkıştırma Egzersizleri
Egzersizle yaşlanma geciktirilebilir mi?
Kalp hastalıkları ve egzersiz
Egzersiz Yap Sivilcelerden Kurtul
Egzersiz ve romatizma
Cilt Güzelliğiniz İçin Egzersiz Yapın
Egzersiz ve beyin sağlığı
Egzersiz ve Bel Fıtığı
Koşu ve Yürüyüş İçin Öneriler
Çocuklarda fiziksel aktivite
Kegel Egzersizleri
Egzersiz ve Depresyon
Egzersizle Omuz Çökmesi ve Ağrısından Kurtulun
Karın Yağları ve Egzersiz
Egzersiz Yapmak Adet Dönemini Geciktirir mi?
Anemi ve Egzersiz
Her derde deva
Bacaklar için egzersiz
Egzersiz ve Oruç
Kadın ve egzersiz
Doğru Kardio Egzersizleri
Kalça kaslarını kuvvetlendirme egzersizleri
Hangisi faydalı? Koşu mu yoksa yürüyüş yapmak mı?
Egzersiz ve Romatizma
Egzersiz yap selülitten kurtul
Egzersiz hangi saatlerde yapılmalıdır?
Okul ve spor
Kabızlık ve Egzersiz
Spor kültürünün oluşmasında yerel yönetimlerin rolü
Tansiyon Hastaları Nasıl Egzersiz Yapmalı
Kilo Almak İstiyorsan Egzersiz Yap
Yerel Yönetimlerin egzersiz politikaları var mı?
Solunum Sistemimiz ve Egzersiz
Yerel Yönetimler Spor Aktivitelerini Desteklemeli
Egzersiz ve sigaranın etkileri
Egzersizin bulaşıcı hastalıklar üzerindeki etkisi
Spor Bilinci Yaratmak
Egzersizin Cinsel Sorunlar Üzerine Etkisi
Karaciğer Yağlanması ve Egzersiz
Egzersiz ve Doğru Nefes Alma
Egzersizin Testosteron ve Kas Gelişimine Etkisi
Kalp Sağlığınız İçin Dans Edin Lütfen!
Egzersiz Sırasında Kan Şekerinin Düşmesi
Göğüste Kireçlenmeye Karşı Egzersiz
Boyun ve Sırt Ağrıları İçin Pilates
Bayanlarda Ağırlık Çalışmasının Önemi
Esneme Egzersizlerinin Önemi
Tantra Egzersizleri ve Cinsel Performans
Egzersiz ve serotonin (Mutluluk)
Vücut Geliştirme ve Ergojenik Yardımcılar
Egzersiz yaparken sıvı kullanımı
Rahatlama egzersizleri
Düzenli Egzersiz Kalbinizi Nasıl Etkiler?
Hareketsiz yaşamın riskleri
Çocuklarda egzersiz ve hareket eğitimi
Sağlığınız için basit hareketler
Romatizma hastaları egzersiz yapabilir mi?
Düztabanlık ve ayak ağrıları için egzersizler
Farklı Zeminde Koşmalıyız
Regl döneminde uygun egzersiz
Çağın hareketsizlik sorunu var
Egzersizin stres üzerindeki etkisi
Yavaş Tempolu Aerobik Egzersiz Gençleştiriyor
Ülseratif kolitli olan hastalar egzersiz yapabilir mi?
Egzersiz yapmak kolesterolü düşürür mü?
Bayanlarda kol arkası sarkmalarını önleyici egzersizler
Egzersizin Bağışıklık Sistemi Üzerine Etkisi
Beliniz için egzersiz dönemi
Egzersizin beyin sağlığı üzerindeki etkisi
Topuklu ayakkabıların yarattığı hasar
Egzersiz göğüs sarkmalarını engelliyor mu?
Kasık fıtığı için egzersiz önerileri
Parkinson hastaları egzersiz yapabilir mi?
Egzersizin migren üzerindeki etkisi
Yaşlılık döneminde egzersiz ve riskleri
Vücut geliştirirken yaptığımız hatalar
Egzersiz Yapmak Gribe Yakalanmayı Azaltıyor mu?
Egzersizle sırt ve bel ağrılarından kurtulun
Bayanlarda kalça sıkıştırma egzersizleri
Egzersizin Psikolojik Etkileri
Hamilelikte Egzersizin Bebeğin Beyin Gelişimine Etkisi
Çocuğunuzun Kalbi Egzersize Ne Kadar Hazır?
Karın kaslarına yönelik egzersiz önerilerimiz
Zayıflama Uğruna Sağlığınızdan Olmayın
Farklı Ortamlarda Egzersiz ve Yükselti
Egzersizin Selülit Üzerine Etkisi
Egzersiz krampları
Yoğun Egzersizin Hormonlara Etkisi
Kas geliştiren ilaçların zararları
Duruş Bozukluğu İçin Egzersiz Önerileri
Egzersiz bunamanın ilacıdır
Vitaminler egzersizin etkisini azaltıyor mu?
Egzersizin beyin üzerine etkisi
Bebeklere egzersiz yaptırılır mı?
Soğuk havalarda egzersiz yaparken dikkat
Cumhuriyet Döneminde Spor ve Atatürk
Egzersiz yapmak gençleştirir mi?
Bayan Sporcuların Kabusu: Regl Döneminde Performans düşer mi?
Fiziksel aktivite yapma alışkanlığı edinme
Zencilerin performans üstünlüğü genetik mi?
Pilates yapmak zayıflatıyor mu?
Olimpiyatları neden kaybettik?
Egzersiz Kaliteli Yaşamın İlacıdır
Egzersizin Kas Hastalığına Etkisi
Egzersizde Ergojenik Destek Nedir?
Kalbinizi Egzersiz Yaparak Koruyun
Ankilozan spondilit Hastaları Ne Tür Egzersizler Yapmalı?
Oruçlu iken egzersiz yapılır mı?
Hamilelikte egzersiz yapılır mı?
Sıcakta fiziksel aktivite yapmak.
Regl Döneminde Egzersiz Yapılır Mı?
Lenf Ödemde Egzersiz Yapmak
Bayanlar için Yağlarından Kurtulma Önerileri
Çocuklarda Denge Gelişimi
Yaz Spor Okulları
Fiziksel Aktivite Esnasında Yapılan Yanlışlar
Göbek yağlarından kurtulmanın şifresi
Gençlik ve Spor Bayramı ile Ulusal Spor Politikası
Fiziksel aktivite beyin hücrelerini yeniliyor
Fiziksel aktivite ve zihinsel gelişim
Bırakın çocuklar oynasın
Muhteşem Tibet’in Beşlisi Nedir?
Ergenlik dönemde neden fiziksel aktivite yapılmalıdır?
Fiziksel aktivitenin osteoporoz üzerine etkisi
Hangi Egzersizler Büyüme Hormonunu Tetikler?
Fiziksel aktivite meme kanseri riskini azaltır mı?
Çalışma hayatında fiziksel aktivite
Yağlardan kurtulmak için şifreler
Aktivitenin psikolojik etkileri
Hangi fiziksel aktivite hangi hastalığa iyi geliyor?
Fiziksel aktivitenin iskelet sistemi üzerine etkileri nelerdir?
Egzersiz yapılan zemin ve kullanılan ayakkabı nasıl olmalıdır?
Çocuklar için hangi fiziksel aktiviteler boy uzatır?
Neden Sporcular Doping Kullanma İhtiyacı Duyarlar? Zararları Nelerdir?
Sporcular neden aniden ölüyor?
Müsabakalardan önce sporcular cinsel ilişkide bulunmalı mı?
Vücut Geliştirmede Kullanılan İlaçların Metabolizma Üzerine Olumsuz Etkileri
Yorgunluğa karşı fiziksel aktivite iyi gelir mi?