Bilememek

İnsan, çoğu zaman en büyük yanılgıyı kendisi hakkında yaşar.
Bildiğini zanneder.
Anladığını sanır.
Hâlbuki zannettiği şeylerin pek çoğu, ezberden ibarettir.

Bir insanın kendine verebileceği en büyük ders,
“Ben bunu bilmiyorum” diyebilmesidir.

Bu söz, dışarıdan bakıldığında basit görünür.
Ama iç dünyada büyük bir yıkımı, ardından büyük bir inşayı başlatır.
Çünkü insan, evvela kendi gururunu yıkar.
Gurur yıkılmadan akıl aydınlanmaz.

Bugün kalabalıklar içinde garip bir hal var:
Herkes konuşuyor.
Herkes hüküm veriyor.
Fakat düşünen pek az.

Bilgi çoğaldıkça hikmet azalmış gibidir.
İnsanların ceplerinde ansiklopediler var,
ama zihinlerinde sükût yok.

Oysa öğrenmek, sükûtla başlar.
Dinlemeyi bilmeyen, öğrenemez.
Şüphe etmeyen, hakikate varamaz.

Bilmiyorum demekten utanan insan,
yanlış bildiklerine ömür boyu mahkûm olur.

Bir insanın olgunluğu, ne kadar şey bildiğiyle değil,
bilmediklerinin farkında olup olmadığıyla ölçülür.

Hakikat, kibirle yan yana durmaz.
Kibir girince hakikat kapıdan çıkar.

İşte bu yüzden bilmediğini kabul etmek,
insanı küçültmez.
Bilakis büyütür.

Çünkü bu kabul,
insanı talebe kılar.
Talebe olanın yolu açıktır.

Bildiğini sanan yürüdüğünü zanneder.
Bilmediğini bilen gerçekten yürür.