Takip Et

Dr. Altuğ KARAKÖSE

Çiğ insandan uzak, çiğ süte yakın yaşa!

19 Ekim 2018, Cuma

     

Büyük şehirlerimizin ara sokaklarında bazen gözünüze çarpıverir.Bagajı açık bir araç ve arkasında metal güğümler.Alelacele sütünü satmaya çalışan bir üretici.Önünde sıra bekleyen mahalle sakinleri,kimi zaman kendi kaplarıyla, kimi zaman naylon poşetler içerisinde çiğ süt almak için bekleşirler.

Büyük Britanya'da satılan sütlerin yüzde 0.7 'si ham süt.Dünyanın pek çok yerinde bu oran hızla yükseliyor.Bu toplamda çok ciddi bir rakama tekabül eder.Yani insanlar çiğ süte değer veriyorlar ve dünyada çiğ süt tüketimi bir şekilde artıyor..Sebep sağlık kaygıları,ağız tadı ya da çocukluk alışkanlıkları olabilir, ama hala yasalarla ilgili ciddi sorunlar var.

Çine'de yaşayanlarımız, Ziraat Bankası karşısında rahmetli Hüseyin hocanın işlettiği, Duba'nın dükkanının yan tarafında satılan ,Ali Rıza amcanın ezmesini hatırlıyorlardır.Vişne özütü ve buz kökenli bir içecekti ve yıllar sonra karşımıza ice-slush denen bir gavur icadıymış gibi çıkıverdi.Bizler onun yerine kar helvasını koymaya çalıştık ama ezme bir başkaydı mirim.Çöl sıcaklarından beter, Temmuz, Ağustos aylarında ,ezmesine iddialara girer,eşe dosta bir ezme ısmarlatabilmek için, bin dereden su getirirdik. Hükumet tabibi bir ağabeyimizin, hijyen sebepli yasakları uygulama ısrarı, Çine'de ezme keyfimizi sonlandırdı.Ama şahsen, belediye önünde, kıran kırana oynadığımız bir mahalle maçı sonrası ezme yemenin keyfini unutmadım ve tadı hala damağımdadır.

İşte bu çiğ sütte öyle bir şey . Mahallede bir komşudan ya da bakkalımızdan her sabah taze süt alırdık.Ve kahvaltıda bir bardak ılık süt olurdu mutlaka. Pastorizasyon nedir bilinmiyordu, ve her mahalle bakkalında süt bulabilirdiniz.Sonra bizim ezmenin başına başına gelenler , çiğ sütün de başına geldi. Dünya 1860 ile 1920 yılları arasında ,sağlıksız koşullar,soğutma yetersizliği,suya karışan kanalizasyon,ve ineklerin kötü beslenmesi gibi nedenlerle çiğ süte bağlı ölümlere maruz kaldı. Pastorizasyon bu dönemde başladı ve her derde deva olarak kabul edildi.

Oysa hayvanların çimenlere,yağmura ve güneşe erişimleri olduğu sürece,çiğ süt biyo- bakteriler bakımından zengin bir besin kaynağıdır.Hani bugünlerde pek popüler olan pro-biyotikler var ya işte onlar çiğ sütte bolca bulunurlar.Binlerce yıl boyunca insanlar deve,keçi,koyun ve inek sütüyle beslendiler ve araştırmalar o yıllarda allerji,astım,raşitizm,diş çürümesi,obezite,insülin direnci,glukoz intoleransı gibi günümüzün popüler rahatsızlıklarına rastlanmadığını gösteriyor.

Günümüzde çiğ sütü çok daha sağlıklı koşullarda saklamak mümkün. Pastorizasyon ,içindeki çok faydalı alkalen fosfatazı bozuyor .Yüksek kaliteli,hijyenik koşullarda üretilmiş, bruselloz içermeyen,hayvanların tüberküloz yönünden ciddi takip ve tedavi edildiği,yerli çiftliklerden temin edilen, ml'de 10 koliformdan daha az bakteri hedeflenmiş, yem kaynakları bilinen,sağım ekibinin hassas olduğu sütler,en ekonomik pre-biyotik kaynaklarıdır.

En muhteşem bebek besini olan çiğ anne sütü 700 farklı tipte bakteri ve 2500 protein ve patojen içerir.Bunların her birinin insan bünyesi için, bugün modern tıbbın bile henüz keşfedemediği faydaları olduğuna inanıyorum.Ve çok uzun bir süredir hipermarketlerin raf ömrü uzatılmış süt reyonlarını pas geçiyorum... 



Yazarın Tüm Yazıları

MASAL BU YA, YA DA YİĞİDE NEYLER ZULÜM

9 Şubat 2019, Cumartesi

Işığınız bol olmasa mı acaba?

2 Şubat 2019, Cumartesi

Çiğ insandan uzak, çiğ süte yakın yaşa!

19 Ekim 2018, Cuma

BEYNİNİZİ CANLI TUTUN

26 Mart 2018, Pazartesi

AKILLI DEMOKRASİ

16 Şubat 2018, Cuma

AKILLI ŞEHİR

31 Ocak 2018, Çarşamba

Aydınspor

9 Ocak 2018, Salı

Ensenizi karartmayın

4 Ocak 2018, Perşembe

ŞAHİN BAŞKAN !

24 Kasım 2016, Perşembe

Andorra Prensliği

21 Ekim 2016, Cuma

Sezonumuz başlıyor

7 Ekim 2016, Cuma

ŞEMSİ TEBRİZİ'NİN 40 KURALI!

30 Eylül 2016, Cuma

ALSANCAK GÜNLERİM!

18 Eylül 2016, Pazar

İNNOVASYON!

7 Eylül 2016, Çarşamba

HATIRŞİNAS !

30 Ağustos 2016, Salı

BAŞIMIZ SAĞOLSUN!

23 Ağustos 2016, Salı

IPARD – TKDK Hibeleri

1 Nisan 2016, Cuma

İnanç ve felsefe

28 Mart 2016, Pazartesi

Aforizmalar

22 Şubat 2016, Pazartesi

Margarin

30 Ocak 2016, Cumartesi

Karadutum çatalkaram

22 Ocak 2016, Cuma

ZE MAYS: Mısır'ın Tehdit Zinciri

16 Ocak 2016, Cumartesi

Sakın geç kalma erken gel

7 Ocak 2016, Perşembe

Eğitimde geleneksel efsane

25 Aralık 2015, Cuma

Tülü festivali

19 Aralık 2015, Cumartesi

Baba oğluna vermez

9 Aralık 2015, Çarşamba

Beyaz Kral!

7 Aralık 2015, Pazartesi

Sağlam kafa için sağlam vücut

29 Kasım 2015, Pazar

Geç kalmayın

24 Kasım 2015, Salı

Unut gitsin!

9 Kasım 2015, Pazartesi

Kaybetmek için kaybetmelisin

1 Kasım 2015, Pazar

Çocuktuk ve Ramazan'dı!

6 Temmuz 2015, Pazartesi

Sıkıntıyı yağla sav gitsin

13 Haziran 2015, Cumartesi

Çölde bir vaha

8 Haziran 2015, Pazartesi

Ser ver de sırrını verme sakın!

21 Mayıs 2015, Perşembe

Uyuyakalmayın

12 Mayıs 2015, Salı

Yanarken Dikkat

4 Mayıs 2015, Pazartesi

Hipertansiyon

30 Nisan 2015, Perşembe

İslam ve içki

24 Nisan 2015, Cuma

PULYA kuşları!

21 Nisan 2015, Salı

Cavur cuvarası

17 Nisan 2015, Cuma

Mor cepkenliler!

15 Nisan 2015, Çarşamba

Ağır ağır!

11 Nisan 2015, Cumartesi

Yerel Liderler!

7 Nisan 2015, Salı

AFS/Türk kültür vakfı

4 Nisan 2015, Cumartesi

Ambulans şoförlerinin mucizesi!

2 Nisan 2015, Perşembe

Aydın Futbolunun Mihenk Taşı!

1 Nisan 2015, Çarşamba

Xena-Zeyna-Savaşçı Prenses

27 Mart 2015, Cuma

Şeker mi ağu mu?

26 Mart 2015, Perşembe

Urgancılar ayırın tülüleri

24 Mart 2015, Salı

Çanakkale geçilmedi şehidim

21 Mart 2015, Cumartesi

Divinum est opus sedare dolarem*

17 Mart 2015, Salı

Uçan Payanda

13 Mart 2015, Cuma

Işık yok!

10 Mart 2015, Salı

Geçmiş zaman olur ki hayali cihana değer!

2 Mart 2015, Pazartesi

Siyasi Pazarlama ve Satış

27 Şubat 2015, Cuma

Kanser hücrelerinin katili bulundu

25 Şubat 2015, Çarşamba

BAL'lı olmak ayrıcalıktır

24 Şubat 2015, Salı

Emniyet sübabı

20 Şubat 2015, Cuma

Yorumsuz

19 Şubat 2015, Perşembe

Dakleşme benlen haşkeş gibiyem

18 Şubat 2015, Çarşamba

Tarım fuarları ve aile çiftçiliği

16 Şubat 2015, Pazartesi

Alışveriş Azizi

14 Şubat 2015, Cumartesi

Def-i hacet kapağı

12 Şubat 2015, Perşembe

Ölmez ağacı

10 Şubat 2015, Salı

Nadide Ladin

9 Şubat 2015, Pazartesi

Oturmayın

7 Şubat 2015, Cumartesi

Çineli olmak

6 Şubat 2015, Cuma

Alt Yapı

5 Şubat 2015, Perşembe

Merhaba

4 Şubat 2015, Çarşamba