Takip Et

Prof. Dr. Nefati KIYLIOĞLU

Progressif Supranükleer paralizi (PSP)

9 Kasım 2013, Cumartesi

     

"Bana Parkinson hastası olduğumu söylediler doktor bey. İlaçlar önerdiler ve ben onları düzenli kullanıyorum. Son günlerde önceden olmayan düşmeler başladı. Kolumu kırdım! Ayrıca eskiden rahat okurdum şimdi okuyamıyorum, yemek yerken döküyorum. Bu durumlar normal mi? Benim başka bir rahatsızlığım olabilir mi?"

PSP hastalığı nedir? Parkinson hastalığından farkı nedir? Nasıl anlaşılır? Görme problemi nasıl ve neden olur?

PSP hastalığı beyin hücrelerinin ölümü ile giden bir hastalıktır. Hücreler içinde tau proteini denen maddeler birikir ve onun çalışmasını bozar. Beyin sapı bölgesinin üst kısmı ile beynin orta iç kısmında yer alan çekirdek yapılarını etkiler. Bu bölgeler Parkinson hastalığı sırasında etkilenen yerlerdir. Bu nedenle her iki hastalığın başlangıç aşaması birbirine benzerdir. İlk başta hareketlerde yavaşlama, ifadesiz - donuk bir yüz, kol sallama hareketinin kaybı gözlenir. Bu iki hastalıkta da tüm hareketler yavaşlamıştır. Ancak hem oluş sebebi ve hem de hastalığın zaman içindeki seyri açısından bu iki hastalık farklıdır. Doğru tanının konması 3-4 yıl kadar gecikebilir. Birinci yıl içinde başlayan düşmeler, gözlerde ortaya çıkan bulgular ve radyolojik incelemelerdeki değişmeler hastalığı tanımamızı sağlar.

Beyin sapı üst bölümü yukarı - aşağı göz hareketlerinin kontrol edildiği yerdir. Zamanla bu bölgenin etkilenmesi ve küçülmesi ile göz hareketleri yapılamaz olur. Özellikle her iki gözün beraberce yukarı ve aşağı bakması bozulur. Hastalıkta önce aşağı bakmada zorluk gözlenirken, zaman içinde yukarı bakmada da zorluk olur. Şikayet okumada zorlanmadır. Ama bunun yanı sıra yemek yerken kaşıktan dökülme, yürürken ayak ucunun yere takılması gibi ek şikayetler de vardır. Bunlar aşağı bakma hareketinin tam olarak yapılaması sonucu olur ama "benim görmem bozuk" düşüncesiyle yanlışlıkla göz doktoruna gitmekle sonuçlanır. Gözler hareket etmediği için kafa hareketi göz hareketinin yerini alır.

Sadece hareketler yavaşlayıp, bakışlar mı zorlaşır? Başka şikayetler olmaz mı?

Hastalık en belirgin olarak beyin sapı bölgesinin üst kısmı ile beynin orta iç kısmında yer alan çekirdek yapılarını etkilerken, diğer beyin yapıları da etkilenir. Bu etkilenme sonucunda hafıza ile ilişkili işlevlerde, yetenek ve becerilerde, moral ile ilişkili süreçlerde ve ayrıca uyku ile ilişkili fonksiyonlarda da bozulmalar gözlenir. Unutkanlık, karar almada zorluk yani kararsızlık, sabırsızlık ya da aşırı durgunluk, hiç bir sebep yok iken ağlama ve gülmeler, eski davranış ve tavırların terk edilmesi,takıntılı davranışlarda bulunma gibi yeni durumlar gözlenebilir.

Bu ailesel bir hastalık mıdır? Babamda var ben de olur mu?

Hastalık çoğunlukla ailesel değildir. Zaten sık bir hastalık da değildir. Yüz bin kişilik bir şehirde 5 ya da 6 kişide çıkar. Ancak çok nadir de olsa ailesel - genetik geçiş tanımlanmaya başlamıştır.

Tedavisi nasıl yapılır? Neye dikkat etmek gerekir? Ameliyat ile düzelir mi?

Hastalık sırasında olan değişmeler bilinmesine rağmen tam olarak niye başladığı ve nasıl durdurulabileceği bilinmez. Var olan yakınmaları rahatlatmak için Parkinson hastalığı tedavisi sırasında kullanılan ilaçlar kullanılır. Ancak ilaçlar Parkinson hastalığı tedavisindeki gibi etkili olamazlar. En can sıkıcı durum, hastalığın ilk yılı içinde başlayan düşmelerdir. Bilincin kaybolmadığı ve özellikle sırt üstü - geriye doğru olan bu düşmeler kırıklara, beyin kanamalarına yol açabilir. Yine hastalık ilerledikçe yutamama, ense kaslarında geriye kasılma durumu oluşabilir. Beslenememeye bağlı zayıflama, akciğerlere kaçan yemekler ile akciğer enfeksiyonu gelişmesi diğer can sıkıcı durumlardır. Ölümcül olabilen bu enfeksiyonları önlemek için midenin dışarı ağızlaştırılması, beslenme yolunun değiştirilmesi gerekebilir. Hastaları düşmeyecek şekilde gezindirmek ya da düşmeyi öğretmek, zarar görmesini engellemek tutarlı bir davranış olacaktır.

Bugün için bilinen faydalı bir ameliyat metodu yoktur. Parkinson hastalığı denilerek yapılan ameliyatlar ile kısmen fayda görüldüğü gözlenmiş ise de iyilik uzun süreli olmamıştır. Bu nedenle pek önerilmez. Destekleyici tıbbi tedaviler uygulanır. 



Yazarın Tüm Yazıları

Yaşlılık ve sağlıklı yaşam

22 Mart 2014, Cumartesi

Serebellar hemoraji - Beyincik kanaması

15 Mart 2014, Cumartesi

Damar iltihaplanması - Vaskülit

8 Mart 2014, Cumartesi

Behçet Hastalığı

1 Mart 2014, Cumartesi

Beyin ölümü

22 Şubat 2014, Cumartesi

İnsan sağlığı ve bilgi üretimi

15 Şubat 2014, Cumartesi

Apraksi - Hareketin yapılamaması

8 Şubat 2014, Cumartesi

Spinoserebellar ataksi

25 Ocak 2014, Cumartesi

Epilepsi ve cerrahisi

18 Ocak 2014, Cumartesi

Servikal spondilotik myelopati

11 Ocak 2014, Cumartesi

Temporal arteritis

5 Ocak 2014, Pazar

Kapı - Duvar

28 Aralık 2013, Cumartesi

Göz felci (Gözde hareket kaybı)

21 Aralık 2013, Cumartesi

Paraneoplastik sendrom

14 Aralık 2013, Cumartesi

Düşük el (Radiyal sinir felci)

7 Aralık 2013, Cumartesi

Status Epileptikus (Nöbet fırtınası)

30 Kasım 2013, Cumartesi

Beynin sağ ve sol yarısı

23 Kasım 2013, Cumartesi

Beyin tümörü ve nöbet geçirme

16 Kasım 2013, Cumartesi

Progressif Supranükleer paralizi (PSP)

9 Kasım 2013, Cumartesi

Hekimlikte hastalığı tanıma ve zaman

2 Kasım 2013, Cumartesi

Normal basınçlı hidrosefali (Beynin su toplaması)

26 Ekim 2013, Cumartesi

Brakial pleksus yapısı ve etkilenmesi

19 Ekim 2013, Cumartesi

Ben Multipl Skleroz (MS) hastası mıyım?

12 Ekim 2013, Cumartesi

İlaçlar ve vücudumuz

5 Ekim 2013, Cumartesi

Arteriovenözmalformasyon (Damar yumağı)

28 Eylül 2013, Cumartesi

Beyin ve beyin zarlarının iltihaplanması

18 Eylül 2013, Çarşamba

Davranışlar ve sağlığımız

14 Eylül 2013, Cumartesi

Göz hareketleri ve bozuklukları

7 Eylül 2013, Cumartesi

Yürümede bozulma

31 Ağustos 2013, Cumartesi

Dirsekte sinir sıkışması - Kubital Tünel Sendromu

24 Ağustos 2013, Cumartesi

Göz kapağı düşmesi - Blefaroptozis

17 Ağustos 2013, Cumartesi

Siyatik sinir etkilenmesi

3 Ağustos 2013, Cumartesi

Pozisyon değişmesi ile ortaya çıkan baş dönmesi - BPPV

23 Temmuz 2013, Salı

Sıcaklık, ısı ve bedenimiz

20 Temmuz 2013, Cumartesi

Damar sertliği - Ateroskleroz

13 Temmuz 2013, Cumartesi

Uyku ve baş ağrısı

6 Temmuz 2013, Cumartesi

Sinir çalışma bozukluğu - Periferik Nöropati

29 Haziran 2013, Cumartesi

Beyin çalışmasının yetmezliği - Deliryum

22 Haziran 2013, Cumartesi

Yutma bozukluğu - Disfaji

15 Haziran 2013, Cumartesi

Hipokalsemi - Kalsiyum düşüklüğü

7 Haziran 2013, Cuma

Geçici Bellek Kaybı

31 Mayıs 2013, Cuma

Ortostatik hipotansiyon

24 Mayıs 2013, Cuma

Kulak çınlaması - Tinnitus

17 Mayıs 2013, Cuma

Kore - Sydenham koresi

11 Mayıs 2013, Cumartesi

Vitamin B12 ve sinir sistemi

3 Mayıs 2013, Cuma

Doğa, vücudumuz ve enerji dönüşümleri

27 Nisan 2013, Cumartesi

Uykudaki davranış bozuklukları - Parasomniler

20 Nisan 2013, Cumartesi

Amyotrofik Lateral Skleroz - ALS

13 Nisan 2013, Cumartesi

Beynimiz ve yaşlanma

6 Nisan 2013, Cumartesi

Myelopati - Omurilik etkilenmesi 2

30 Mart 2013, Cumartesi

Myelopati - Omurilik etkilenmesi - 1

23 Mart 2013, Cumartesi

Akut distoni - İlaç ile ortaya çıkan kasılma durumu

16 Mart 2013, Cumartesi

Hemifasiyal spazm

9 Mart 2013, Cumartesi

Nefati Kıylıoğlu

2 Mart 2013, Cumartesi

Ağrı - Beş duyunun cezalandırıcısı

23 Şubat 2013, Cumartesi

Demans - Bunama hastalığı

9 Şubat 2013, Cumartesi

Yalancı tümör sendromu (Pseudotumor cerebri)

2 Şubat 2013, Cumartesi

Karotis damarı daralması - Şah damarı darlığı

26 Ocak 2013, Cumartesi

Uykusuzluk - İnsomni

19 Ocak 2013, Cumartesi

Parkinson hastalığı ve cerrahi tedavisi

12 Ocak 2013, Cumartesi

Bel ağrısı

5 Ocak 2013, Cumartesi

Uykuda nefes durması - Horlama (Obstrüktif Uyku Apnesi Sendromu)

28 Aralık 2012, Cuma