Aydın KIROBALI

CEMRE DÜŞSÜN GÖNLÜMÜZE...

25 Şubat 2021, Perşembe

     

Çok şükür ki bu sene de mübarek üç aylara kavuştuk ve kandiller geçidi başladı. Bu vesile ile öncelikle İslam Aleminin üç aylarını kutluyor ve herkesin huzur içerisinde Ramazan'a kavuşmasını diliyorum.

Bu sene manevi iklimdeki değişim ile tabiattaki değişim aynı günlere denk geldi.

Bildiğiniz gibi, 13 Şubat Cumartesi günü üç ayların ilki olan Recep Ayına kavuştuk ve 18 Şubat'ta da yeni yılın ilk kandili olan Regaib Kandilini idrak ettik. Kandil gecesinin hemen ertesi günü 19-20 şubat tarihinde ise ilk cemre havaya düştü. Bundan sonra, 26-27 Şubat'ta ikinci cemre suya, 5-6 Mart'ta da üçüncü cemre toprağa düşecek.

Pek çoğumuzun malumu olduğu üzere, her sene Şubat Ayının sonlarına doğru birbiri ardına cemreler düşmeye başlar. Birer hafta arayla önce havaya, sonra suya ve en sonunda da toprağa düşen cemreler, kışın sona ermekte olduğunun habercisi ve baharın müjdecisidirler. İnanışa göre, cemrelerin düşmesiyle birlikte havalar ısınmaya ve tabiat uyanmaya başlar.

Türk kültürü ile bereber Arap, Fars, Moğol, Grek gibi pek çok kültürde rastlanan cemre inanışı, tarih boyunca bu kültürlerdeki insanların yaşamlarını önemli ölçüde etkilemiş ve toplumda bazı davranış kalıpları meydana getirmiştir. Örneğin, bizim kültürümümüzde cemrelerin düşmesi ile birlikte, bazı yörelerde Hıdırellez ve Nevruz kutlamaları başlamaktadır.

Arapça kökenli bir kelime olan cemre, "Ateş Koru" demektir. Öte yandan, hacıların Mina'da taşladıkları ve şeytanı temsil eden üç dikili taşın her birine de cemre denir. Malumunuz olduğu üzere, şeytan ateşten yaratılmıştır. Yine, vücutta ateşe yol açtığı için, iltihaplı çıbanlara da cemre denilmektedir.

Öte yandan, Türk ve Altay halk kültüründe ve mitolojisinde yer alan ve baharın gelişini müjdeleyen İmre (İmere veya Emire) isimli cin aslında cemreden başkası değildir.

Eski toprak dediğimiz yaşlıların bilebileceği gibi, Anadolu'da yaygın olarak kullanılan geleneksel halk takviminde yıl, kış mevsimini temsil eden ”Kasım günleri” ve yaz mevsimini temsil eden ”Hızır günleri” olarak ikiye bölünmektedir. Cemrelerin düşmesi ise, Kasım günlerinden Hızır günlerine, başka bir ifadeyle kıştan bahara geçişi temsil eder.

Cemrelerin düşüşü hakkında açık bir bilimsel kayıt bulunmamaktadır. Bununla beraber, kış aylarından biri olan Şubat Ayı, bahara en yakın olan aydır. Bu ayın sonlarına doğru Güneşin devri değişir ve geceyle gündüzün uzunluğu birbirine yaklaşır. Güneş ışınlarının yeryüzüne gelişi ve yansımasında yavaş yavaş bir düzelme hissedilir.

Türk kültüründe oldukça önemli sayılan cemre hadisesi, edebiyat alanında da özel bir yere sahiptir. Osmanlı zamanında, cemre düştüğünde Divan şairleri cemreye dair "cemreviyye" adıyla şiirler yazarak devlet büyüklerine arzederlerdi. Her zaman sanatçıyı himaye etmeyi adet haline getirmiş olan Osmanlı Devlet büyükleri de şairleri "caize" denilen para ve hediyelerle mükafatlandırırlardı.

Özetlemek gerekirse, Buraya kadar hakkında bilgiler verdiğim ve pek çok kültürde yer alan cemre hadisesi, uzun kış günlerini uykuyla geçiren tabiatın yeniden dirilişini temsil eder. Düşen cemrelerle beraber tabiat ısınmaya ve yeniden canlanmaya başlar.

Peki, dalmış olduğu uykusundan uyanmak için cemreleri bekleyen sadece tabiat mıdır?

Hiç şüphesiz ki çoraklaşmış gönüllerin de cemrelere ihtiyacı vardır. Aksi taktirde gönüller nasıl neşvü nema bulur ve yeni baharlara selam durur...

Cemreyi beklemek de güzeldir, kavuşmak da. Hani bir söz vardır "Gelecekse beklenen, beklemek güzeldir” diye; o halde kim beklerse cemreyi, gelecektir Hakk’ın izniyle ve vaad ettiği zamanda ...

Nasıl ki buz tutan yeryüzü düşen cemrelerle hayat buluyorsa, gönle düşen cemreler de ölü toprağı serpilmiş gönüllere hayat verecektir...

Bir bakmışsın en saf, en masum halindeyken yakalayıvermiştir seni. Hiçbir şeyin seni avutamayacağı bir anda gelmiş ve konmuştur yüreğine...

Yeryüzüne düşen cemrenin belli zamanları vardır, ama gönüllere düşen cemrenin zamanı ve mekanı yoktur. Hiç ummadığın bir yer ve zamanda bütün sıcaklığı ile ansızın düşüverir gönüllere...

Son sözü şair Ahmet EFE'ye verelim;

Yine gönlüm çerağı tutuştu yar geliyor

Elinde gül destesi nazlı nigar geliyor

Bag u bostan şenliği güllü diba giyinmiş

Gönlüme cemre düştü sanki bahar geliyor...

Esen Kalın... 



Yazarın Tüm Yazıları
SAHİPSİZ MEMLEKETİM...
BAZEN KANUN SUSAR İNSANLIK KONUŞUR...
ÖTEKİLEŞTİR(ME)...
KATAR SİZE NE YAPTI...
SEL GİDER KUMU KALIR ...
SENİ TUZ KADAR ÇOK SEVİYORUM...
KÖR DEĞİLLER, NİYETLERİ BOZUK...
FAZLA NORMALLEŞMEYİN, ÖLÜRSÜNÜZ...
DİKKAT! HER YAHUDİ SİYONİST DEĞİLDİR...
FİTNE, FÜCUR, DEDİKODU; YOK YOK ...
PLASEBO ETKİSİ...
PATATESTEN DOĞAN DOSTLUK...
MÖNTRÖYLE KANAL İSTANBUL'A VURMAK...
YAVRU VATAN KIBRIS...
BİD'ATLA ÂDETİ KARIŞTIRMAK...
ZAVALLI TETİKÇİLER...
CELLADINA AŞIK MİLLET...
NE ZAMAN İYİ BİR TOPLUM OLURUZ...
BAZI ŞEYLERDEN TASARRUF OLMAZ...
CEMRE DÜŞSÜN GÖNLÜMÜZE...
KAVANOZU KİM SALLADI...
BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ GERÇEĞİ...
AYDIN'A KAR YAĞARSA...
CORONADAN DA BETER...
FUTBOLUN ADALETİ "VAR" MI?
BİR BOĞAZİÇİ HATIRASI...
SİYASET VE MEDYA ELİYLE KUTUPLAŞMA...
PANDEMİDE İNSANLIK TESTİ...
YEMİN OLSUN ZEYTİNE...
BOYAYI MI BEĞENMEDİN BOYACIYI MI...
YALVARIRIM BİRAZ NEFES...
SİZ BİZİ ASLA SEVEMEZSİNİZ...
ZAMANLA İMTİHAN...
PARA-TESTAN MÜSLÜMANLIK...
İT KOVAR GİBİ...
AHLAKSIZLIK VE CEHALET ÖLDÜRÜR...
HU DÖNÜŞÜ...
VERDİKÇE VERİYOR RABBİM...
MESELE AĞAÇ DEĞİL, VATAN...
HEM KEL, HEM FODUL BİR MİLLET...
HER SAKALLIYI HOCA SANMA...
DÜŞÜN ARTIK ATATÜRK'ÜN VE DİNDARLARIN YAKASINDAN...
BİZ BÜYÜDÜK VE KİRLENDİ DÜNYA...
KABAĞIN DA BİR SAHİBİ VAR...
RUHUNUZU DA FİTNESE SOKUN...
BÜYÜK RESMİ ISKALAMAYIN...
EGENİN YAZLIK SOKAK KAHVEHANELERİ...
ÇÖP KAMYONU İNSANLAR...
KENDİSİ HİMMETE MUHTAÇ DEDE...
AYASOFYA; BİR CAMİDEN FAZLASI...
PABUCU DAMA ATILASICALAR...
KADER MAHKUMLARI...
DİKKAT! FİLM İÇİNDE FİLM VAR...
UNVANIN SANA KALSIN, BANA İNSANLIĞIN LAZIM...
BİR MEYVEDEN ÖTESİ...
KIRIK CANLAR TEORİSİ...
MABEDİME NAMAHREM ELİ DEĞDİ...
EDEPSİZ YAPILAN İYİLİK, KÖTÜLÜKTÜR...
BİR KEREDEN ÇOK ŞEY OLUR...
BAZI ŞEYLERİN FİYATI OLMAZ...
OLANA DA OLMAYANA DA ŞÜKÜR...
KOBRA ETKİSİ...
VURUN ABALIYA...
KORONADAN KORUNALIM...
İNADINA GÜLÜMSE...
HEPİMİZ KORONAYAK OLDUK..
BU DA GEÇER YA HUU!...
VATAN BU KADAR UCUZ MU?
SURİYE'DE NE İŞİMİZ Mİ VAR?
VAKIF MALI ALLAH'IN MALIDIR...
İMDAAAT! BATIYORUZ...
HER MÜZİK GIDA DEĞİLDİR...
YOK, DEVE...
AKBABALAR...
SİLAHSIZ TERÖRİSTLER...
HIRSIZLIKTAN DA ÖTE...
ŞEYTANIN OYUNU..
ŞİDDETİN HER TÜRLÜSÜNE HAYIR...
NE GÜNLERE KALDIK EY GAZİ HÜNKAR...
ZAMAN TÜNELİ...
BAZEN DİKİZ AYNASINA BAKMAK GEREKİR..
BİR KÜLTÜR EKONOMİSİ ÖRNEĞİ OLARAK EGE İLLERİ TANITIM GÜNLERİ...
HAD BİLDİRME HADSİZLİĞİ...
ÇAKIRBEYLİ ORGANİK KÖY PAZARI...
HERŞEY ZIDDIYLA KAİMDİR...
BİR BOZKIR KASABASINDAN BAŞKENTE...
ASLA PES ETME...
EVDEKİ ÖTEKİ ODA...
KAHPE İÇERDEN OLUNCA...
MUTLULUĞUN ANAHTARI; KANAAT..
BİLMEK YETMEZ, SÖYLEMEK LAZIM...
BAŞKASI OLMA KENDİN OL...
KİRPİ OKU MESAFESİNDE SEVGİ...
EYLÜL'DE GEL...
ÖN YARGI YA DA YARGISIZ İNFAZ...
Yaz sıcağında kar keyfi...
Duyarsızlık mı, hoşgörü mü...
KURBANLA ALLAH'A YAKLAŞMAK...
PİZZACI MUSTİ...
MAKAMLAR MİHENK TAŞIDIR...
YERYÜZÜNDEKİ MELEKLER...
"KEŞKE"LERE TAKILMADAN "İYİ Kİ"LERLE YAŞAMAK...
Küllerinden doğan ülke; Polonya
SABIR OLGUNLAŞTIRIR, ŞÜKÜR TATLANDIRIR...
KELEBEK ETKİSİ; GÜL Kİ DÜNYA GÜLSÜN...
GENCER; YOK OLMAYA YÜZ TUTMUŞ BİR GELENEK...
HER GECEYİ KADİR BİL...
ORUCA FARKLI BİR BAKIŞ; OTOFAJİ...
HIRSIZ VAR !!!
YENİ BİR KURTLA KUZU HİKAYESİ: VENEZUELA...
ÖNCE KADINLAR VE ÇOCUKLAR...
BAZI ÖLÜMLER İTİBARLIDIR...
DİNİME KÜFREDEN BARİ MÜSLÜMAN OLSA...
SENİN OY KAÇA GİTTİ...
BİR BELEDİYEYE BAŞKAN OLMAK...
GÖNLÜM EGE'DE KALDI...
BİZE ÇOK AYIP ETTİLER(!)
SEÇİM AHLAKI, AHLAKIN SEÇİMİ...
MODERN YÖNETİMİN DEĞİŞEN KODLARI...
İNGİLİZCEYE NEDEN FRANSIZIZ...
EĞİTİME MUHTAÇ EĞİTİMCİLER...
ZEHİRLİ EKMEK...
HER YASAL HAK, HELAL DEĞİLDİR...
KUTSALLARI SÖMÜRMEK...
DEVLET BABADIR...
SEÇMEN NELERDEN ETKİLENİR...
TOPLUMUN SİNİR UÇLARINA DOKUNMAK...
ŞİMDİ YENİ ŞEYLER SÖYLEMEK LAZIM ...
HAD BİLMEK VE HAD BİLDİRMEK...
ÖNYARGI VE YARGISIZ İNFAZ...
SAATLER MİDİR ZAMANI BELİRLEYEN, YOKSA BİZ Mİ?
SARMAŞIK OLMA, KAVAK OL...
Merhamet edin ki merhamet bulasınız...
İnsanlara liderlik etmek istiyorsanız onlarla birlikte yürüyün...
ŞEYTAN İŞ BULAMAYINCA KÜLÜ KARIŞTIRIRMIŞ...
AHLAK CAN ÇEKİŞİYOR...
ANDIMIZ ÜZERİNE BİRKAÇ TAHLİL...
FARKEDİLMEK İÇİN DEĞİL, FARK YARATMAK İÇİN ÇALIŞIN...
PATLAMAYA HAZIR BOMBA: BALKANLAR...
GÖNÜL COĞRAFYAMIZIN İNSANLARI...
BOYLARI KÜÇÜK, KALPLERİ BÜYÜK İNSANLAR ÜLKESİ: VİETNAM... (Aydın Kırobalı - Perşembe)
FARKLI İNSANLAR VE FARKLI BİR KÜLTÜR: TAYLAND
ÖNCE ŞÜKÜR BİTTİ...
ÇİNE'NİN YOLLARI TAŞTAN...
BARDAĞI ARADA BİR YERE BIRAKIN...
AYAKLAR GİDER, YÜREK KALIR...
İÇİMİZDEKİ İRLANDALILAR...
HERKES BİRGÜN HESAP VERECEK...
EŞİTLİK Mİ, ADALET Mİ...
YENİ YÖNETİM SİSTEMİMİZİN BİRKAÇ TEMEL UNSURU...
SİYASETTE ÖNCELİK MESELESİ...
BAZEN SUSMAK DA VEBALDİR...
ŞİMDİ HESAP KİTAP ZAMANI...
GERÇEK KANDIRILANLAR...
ÖNCE DUYGULAR BİTTİ, SONRA BAYRAMLAR GİTTİ...
BEN PARTİ TUTMAM, PARTİ BENİ TUTAR...
(Bir Kısım Ülkücüler) DÜŞMANA YAKIN, DOSTA IRAK...
ORUÇ: KARNI AÇ, KALBİ TOK TUTMAK...
SİYASETTE KATAKULLİ..
SPORDAN ÖTE BİR ŞEY; FUTBOL...
BALKANLARDAKİ TÜRK İZLERİ...
ACİLEN ERKEN SEÇİM...
TUTARSIZLIKTA İSTİKRAR...
ARTIK, İPİN UCU BİZDE...
NE SÖMÜRDÜK, NE DE SÖMÜRÜLDÜK...
DÜŞMANIMIN DÜŞMANI DOSTUMDUR...
ÇANAKKALE GEÇİLMEZ...
SAVAŞIN DA BİR AHLAKI VAR...
GELECEĞİMİZE BETON DÖKTÜK...
HİÇBİRİMİZ MASUM DEĞİLİZ...
SERVET VE ŞÖHRET DÜŞKÜNLÜĞÜ...
HELVA YAPACAK USTA YOK...
FETÖ TEHLİKESİ GEÇTİ Mİ?
ZEYTİN DALI GEVREK OLUR...
Ege'de ve Egeli olmak...
İRAN OLAYLARI ÜZERİNE BİR TAHLİL...
TÜRKİYE NERE, SEVAKİN NERE...
PİDE KUYRUĞUNDA BEKLEYEN HRİSTİYAN...
BİR KRİPTO HİKAYESİ...
REAKSİYON MU, AKSİYON MU? (KUDÜS)
EMPATİ, SEMPATİ VE HOŞGÖRÜ...
Başkalarının gözünden Aydın...
O iyi insanlar, o güzel atlara binip çekip gittiler...