Aydın KIROBALI

EGENİN YAZLIK SOKAK KAHVEHANELERİ...

20 Ağustos 2020, Perşembe

     

Malum olduğu üzere, Egenin güneyindeki şehir ve kasabalarda yaz ayları oldukça sıcak geçer. Gündüzün kavurucu sıcağında mecbur kalmadıkça evlerinden pek çıkmayan halk, ancak akşamın nispeten daha serin havasında sokaklara dökülür. Erkekler kendilerini açık hava kahvehanelerine atarlarken, sakın kadınların evlerde tıkılıp kaldıklarını düşünmeyin, yanılırsınız.

Ev halkıyla yenilen akşam yemeğinin ardından, kadınlar tarafından bulaşıklar hızlıca yıkanır, etraf toparlanır ve sokak kahvehanesine doğru yol alınır.

Yanlış okumadınız, bir kahvehane türünden bahsediyorum; sokak kahvehanelerinden...

Egenin kadınları yaz aylarının sıcak akşamlarında evlerinin içerisinde vakit geçirmeyi pek sevmezler. Eğer bir komşu ya da akraba ziyaretine gidilmeyecekse, evlerinin bulunduğu sokakta neredeyse her akşam kendi kahvehanelerini oluştururlar. Bir nevi "sokak kahvehanesi" denilebilecek bu kahvehanelerin o akşam kimin kapısının önünde kurulacağı ise, genellikle sokağa ilk çıkanlar tarafından belirlenir. İşlerini bitirip kapı önüne çıkanlar, kendilerinden önce sokağa çıkan herhangi bir komşu kadının yanında birer birer toplanmaya başlayınca, kendiliğinden bir sokak kahvehanesi kurulmuş olur.

Genelde 3-5 kişiyle kurulan söz konusu sokak kahvehaneleri, bazı akşamları küçük çocuklarla beraber 15-20 kişilik bir gruba dönüşür. Artık bir kere bir araya gelindi mi, neredeyse gecenin ilerleyen vaktine kadar muhabbetin zirvesine uzun bir yolculuk yapılır. Muhabbet dediysem öyle kuru kuruya yapılan bir muhabbet değil, yanında çayından tutun da, türlü türlü meyve ve kuruyemişin eşlik ettiği bir muhabbetten bahsediyorum.

Neler konuşulmaz ki bu sohbet gruplarında;

Fadime Ninenin evladının hayırsız oluşundan tutun da, Hatçe Yengenin belindeki bir türlü geçmek bilmeyen ağrılarından bahsetmesine kadar herşey vardır bu sohbetlerde.

Kimin kızı kimin oğluyla konuşup görüşüyor, kim kimle küsmüş, kimin danası kimin bostanına girmiş, pazar yerindeki kavgada kim kimi dövmüş ve daha bir sürü güncel sorunun cevabını ancak bu sokak kahvehanelerindeki sohbetlerde bulursunuz. Hatta bu kahvehanelerde küçük çaplı bir borsa bile kurulur; o hafta pazardaki sebze meyve fiyatları masaya yatırılır ve en ucuz ürünlerin nerelerden alınabileceğine karar verilir.

Egenin yazlık sokak kahvehaneleri aynı zamanda bir rasathane ya da radar görevi de görürler. Mahalleye kim girdi kim çıktı, kim kimin evine gezmeye gitti ve mahallede cereyan edecek diğer pek çok hadise, bu kahvehanelerde bulunanlarca gözlmlenir ve şahit olunur. Bu oturma grubunun radarına takılmadan sokaktan geçip gitmek adeta mümkün değil gibidir. Tabiri caizse, bu insanlar mahallenin firewalları gibi görev icra ederler.

Bu akşam oturmaları geç vakitlere kadar sürdüğünden, biraz yorgun ya da yaşlıca olanların bazen oturdukları yerlerde uyukladıklarına (ve hatta uyuduklarına) bile şahit olabilirsiniz.

Genellikle sokak lambalarının loş ışıkları altında oluşturulan söz konusu açık hava kahvehanelerinde sadece sohbetler yapılmaz. Bazen bir taraftan sohbet edilirken, bir taraftan da kış hazırlıkları için satın alınan kurutmalık sebzeler dilimlenip iplere dizilir, tarhanalık buğdaylar hep beraber el değirmenlerinde öğütülür. Yani sizin anlayacağınız, bu sokak kahvehaneleri aynı zamanda imece usulüyle çalışan birer seyyar işletmelerdir.

Yazlık sokak kahvehanelerini en çok sevenler ise sanırım çocuklardır. Anneleri koyu sohbete dalmışken, onlar da türlü oyunlarla kendilerini eğlendirirler. Vakit akşam olduğundan, oynanabilecek en güzel oyun ise saklambaçtır. Onların oyun oynarken çıkardıkları sesler ve attıkları kahkahalar akşamın karanlığında sokakları şenlendirir. Çocuklar oynadıkları oyunlara kendilerini öylesine kaptırırlar ki, bazen annelerinin çoktan eve gitmiş olduklarını bile farketmezler ve onlardan sonra evlerine dönerler.

Şüphesiz ki her yörenin farklı alışkanlıkları mevcuttur. Sıcak yaz akşamlarının sokak kahvehaneleri de, iklimin getirdiği bir zorunluluktan kaynaklanmış olsalar da, özellikle Güney Ege'de yaşayan halkın yaz alışkanlıklarının güzel bir örneğini oluşturur...

Esen Kalın... 



Yazarın Tüm Yazıları
BİZ BÜYÜDÜK VE KİRLENDİ DÜNYA...
KABAĞIN DA BİR SAHİBİ VAR...
RUHUNUZU DA FİTNESE SOKUN...
BÜYÜK RESMİ ISKALAMAYIN...
EGENİN YAZLIK SOKAK KAHVEHANELERİ...
ÇÖP KAMYONU İNSANLAR...
KENDİSİ HİMMETE MUHTAÇ DEDE...
AYASOFYA; BİR CAMİDEN FAZLASI...
PABUCU DAMA ATILASICALAR...
KADER MAHKUMLARI...
DİKKAT! FİLM İÇİNDE FİLM VAR...
UNVANIN SANA KALSIN, BANA İNSANLIĞIN LAZIM...
BİR MEYVEDEN ÖTESİ...
KIRIK CANLAR TEORİSİ...
MABEDİME NAMAHREM ELİ DEĞDİ...
EDEPSİZ YAPILAN İYİLİK, KÖTÜLÜKTÜR...
BİR KEREDEN ÇOK ŞEY OLUR...
BAZI ŞEYLERİN FİYATI OLMAZ...
OLANA DA OLMAYANA DA ŞÜKÜR...
KOBRA ETKİSİ...
VURUN ABALIYA...
KORONADAN KORUNALIM...
İNADINA GÜLÜMSE...
HEPİMİZ KORONAYAK OLDUK..
BU DA GEÇER YA HUU!...
VATAN BU KADAR UCUZ MU?
SURİYE'DE NE İŞİMİZ Mİ VAR?
VAKIF MALI ALLAH'IN MALIDIR...
İMDAAAT! BATIYORUZ...
HER MÜZİK GIDA DEĞİLDİR...
YOK, DEVE...
AKBABALAR...
SİLAHSIZ TERÖRİSTLER...
HIRSIZLIKTAN DA ÖTE...
ŞEYTANIN OYUNU..
ŞİDDETİN HER TÜRLÜSÜNE HAYIR...
NE GÜNLERE KALDIK EY GAZİ HÜNKAR...
ZAMAN TÜNELİ...
BAZEN DİKİZ AYNASINA BAKMAK GEREKİR..
BİR KÜLTÜR EKONOMİSİ ÖRNEĞİ OLARAK EGE İLLERİ TANITIM GÜNLERİ...
HAD BİLDİRME HADSİZLİĞİ...
ÇAKIRBEYLİ ORGANİK KÖY PAZARI...
HERŞEY ZIDDIYLA KAİMDİR...
BİR BOZKIR KASABASINDAN BAŞKENTE...
ASLA PES ETME...
EVDEKİ ÖTEKİ ODA...
KAHPE İÇERDEN OLUNCA...
MUTLULUĞUN ANAHTARI; KANAAT..
BİLMEK YETMEZ, SÖYLEMEK LAZIM...
BAŞKASI OLMA KENDİN OL...
KİRPİ OKU MESAFESİNDE SEVGİ...
EYLÜL'DE GEL...
ÖN YARGI YA DA YARGISIZ İNFAZ...
Yaz sıcağında kar keyfi...
Duyarsızlık mı, hoşgörü mü...
KURBANLA ALLAH'A YAKLAŞMAK...
PİZZACI MUSTİ...
MAKAMLAR MİHENK TAŞIDIR...
YERYÜZÜNDEKİ MELEKLER...
"KEŞKE"LERE TAKILMADAN "İYİ Kİ"LERLE YAŞAMAK...
Küllerinden doğan ülke; Polonya
SABIR OLGUNLAŞTIRIR, ŞÜKÜR TATLANDIRIR...
KELEBEK ETKİSİ; GÜL Kİ DÜNYA GÜLSÜN...
GENCER; YOK OLMAYA YÜZ TUTMUŞ BİR GELENEK...
HER GECEYİ KADİR BİL...
ORUCA FARKLI BİR BAKIŞ; OTOFAJİ...
HIRSIZ VAR !!!
YENİ BİR KURTLA KUZU HİKAYESİ: VENEZUELA...
ÖNCE KADINLAR VE ÇOCUKLAR...
BAZI ÖLÜMLER İTİBARLIDIR...
DİNİME KÜFREDEN BARİ MÜSLÜMAN OLSA...
SENİN OY KAÇA GİTTİ...
BİR BELEDİYEYE BAŞKAN OLMAK...
GÖNLÜM EGE'DE KALDI...
BİZE ÇOK AYIP ETTİLER(!)
SEÇİM AHLAKI, AHLAKIN SEÇİMİ...
MODERN YÖNETİMİN DEĞİŞEN KODLARI...
İNGİLİZCEYE NEDEN FRANSIZIZ...
EĞİTİME MUHTAÇ EĞİTİMCİLER...
ZEHİRLİ EKMEK...
HER YASAL HAK, HELAL DEĞİLDİR...
KUTSALLARI SÖMÜRMEK...
DEVLET BABADIR...
SEÇMEN NELERDEN ETKİLENİR...
TOPLUMUN SİNİR UÇLARINA DOKUNMAK...
ŞİMDİ YENİ ŞEYLER SÖYLEMEK LAZIM ...
HAD BİLMEK VE HAD BİLDİRMEK...
ÖNYARGI VE YARGISIZ İNFAZ...
SAATLER MİDİR ZAMANI BELİRLEYEN, YOKSA BİZ Mİ?
SARMAŞIK OLMA, KAVAK OL...
Merhamet edin ki merhamet bulasınız...
İnsanlara liderlik etmek istiyorsanız onlarla birlikte yürüyün...
ŞEYTAN İŞ BULAMAYINCA KÜLÜ KARIŞTIRIRMIŞ...
AHLAK CAN ÇEKİŞİYOR...
ANDIMIZ ÜZERİNE BİRKAÇ TAHLİL...
FARKEDİLMEK İÇİN DEĞİL, FARK YARATMAK İÇİN ÇALIŞIN...
PATLAMAYA HAZIR BOMBA: BALKANLAR...
GÖNÜL COĞRAFYAMIZIN İNSANLARI...
BOYLARI KÜÇÜK, KALPLERİ BÜYÜK İNSANLAR ÜLKESİ: VİETNAM... (Aydın Kırobalı - Perşembe)
FARKLI İNSANLAR VE FARKLI BİR KÜLTÜR: TAYLAND
ÖNCE ŞÜKÜR BİTTİ...
ÇİNE'NİN YOLLARI TAŞTAN...
BARDAĞI ARADA BİR YERE BIRAKIN...
AYAKLAR GİDER, YÜREK KALIR...
İÇİMİZDEKİ İRLANDALILAR...
HERKES BİRGÜN HESAP VERECEK...
EŞİTLİK Mİ, ADALET Mİ...
YENİ YÖNETİM SİSTEMİMİZİN BİRKAÇ TEMEL UNSURU...
SİYASETTE ÖNCELİK MESELESİ...
BAZEN SUSMAK DA VEBALDİR...
ŞİMDİ HESAP KİTAP ZAMANI...
GERÇEK KANDIRILANLAR...
ÖNCE DUYGULAR BİTTİ, SONRA BAYRAMLAR GİTTİ...
BEN PARTİ TUTMAM, PARTİ BENİ TUTAR...
(Bir Kısım Ülkücüler) DÜŞMANA YAKIN, DOSTA IRAK...
ORUÇ: KARNI AÇ, KALBİ TOK TUTMAK...
SİYASETTE KATAKULLİ..
SPORDAN ÖTE BİR ŞEY; FUTBOL...
BALKANLARDAKİ TÜRK İZLERİ...
ACİLEN ERKEN SEÇİM...
TUTARSIZLIKTA İSTİKRAR...
ARTIK, İPİN UCU BİZDE...
NE SÖMÜRDÜK, NE DE SÖMÜRÜLDÜK...
DÜŞMANIMIN DÜŞMANI DOSTUMDUR...
ÇANAKKALE GEÇİLMEZ...
SAVAŞIN DA BİR AHLAKI VAR...
GELECEĞİMİZE BETON DÖKTÜK...
HİÇBİRİMİZ MASUM DEĞİLİZ...
SERVET VE ŞÖHRET DÜŞKÜNLÜĞÜ...
HELVA YAPACAK USTA YOK...
FETÖ TEHLİKESİ GEÇTİ Mİ?
ZEYTİN DALI GEVREK OLUR...
Ege'de ve Egeli olmak...
İRAN OLAYLARI ÜZERİNE BİR TAHLİL...
TÜRKİYE NERE, SEVAKİN NERE...
PİDE KUYRUĞUNDA BEKLEYEN HRİSTİYAN...
BİR KRİPTO HİKAYESİ...
REAKSİYON MU, AKSİYON MU? (KUDÜS)
EMPATİ, SEMPATİ VE HOŞGÖRÜ...
Başkalarının gözünden Aydın...
O iyi insanlar, o güzel atlara binip çekip gittiler...