Dr. Banu Öztürk Ceyhan

AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞININ KORUNMASI VE GELİŞMESİNDE BESLENMENİN ÖNEMİ

12 Nisan 2021, Pazartesi

     

Ağız ve diş sağlığı beslenme ile doğrudan ilişkilidir. Diş sağlığı açısından zararlı olabilecek durumların başında; şekerli, asitli ve dişlere yapışma özelliği olan besinlerin aşırı tüketilmesi, sigara gibi toksik öğelerin alımı gelmektedir. Aslında, sağlıklı beslenme ve kilo kontrolü önerileri ile diş sağlığı önerileri birbirine benzemektedir.
İlerleyen zaman ile birlikte diş çürükleri ile karşılaşma riski de artmıştır. Bunun sebebi ise beslenme alışkanlıklarının oldukça değişmiş olmasıdır. Fast food alışkanlıkları, kahve ve sigara tüketiminin artması, düzensiz beslenme ve stres 
faktörleri diş çürüklerinin de artmasına yol açmıştır. Bisküvi, çikolata, kola ya da diğer abur cubur dediğimiz besleyici özelliği az gıdaların sık sık tüketilmesi, ağız içerisindeki bakterilerin daha çabuk çoğalmasına da neden olur.
Besinlerin ağız ve diş sağlığı üzerine etkileri 3 grupta incelenmektedir. Bunlar sırasıyla; karyojenik, kariostatik, antikaryojenik besinlerdir.
1) Karyojenik besinler: Bu besinler diş çürümesindeki esas etkili besinlerdir. Karyojenik besinler ağıza alındığında mikroorganizmalar tarafından fermente edilerek asit ortam oluşturur. Bu şekilde de diş çürümeleri başlamaktadır. Diş çürümesinde, karyojenik besinlerin; çeşidi, formu, çözünebilirlikleri, yapışma özelliği, tüketim sıklığı, ağızda kalma süresi oldukça önemlidir. Bu besinler arasında şekerlemeler, kek, börek gibi hamurişi besinler, gazlı ve şekerli içecekler, paketli gıdalar vb. bulunmaktadır.
2 )Kariostatik besinler: Protein içeriği yüksek, karbonhidrat içeriği az olan ya da hiç olmayan genelde yüksek posalı besinlerdir. Diyetteki posanın esas kaynağı olan sebze-meyve tüketiminin artışı ağız sağlığını olumlu şekilde etkilediği yapılan çalışmalarla kanıtlanmıştır. Bu besinler arasında yumurta, balık, kırmızı et, posa içeriği yüksek sebze-meyveler, yağlı tohumlar vb. bulunmaktadır.
3) Antikaryojenik besinler: Bu besinler ise ağızda asit oluşumuna neden olan (karyojenik) besinlerden önce veya beraberinde tüketildiğinde asit oluşumunu azaltarak dişe verdiği zararı da azaltmaktadır. Bu besinler arasında süt, yoğurt ve peynir bulunmaktadır.
GENEL DİŞ SAĞLIĞI ÖNERİLERİ
• Süt ve süt ürünlerini, özellikle peyniri mutlaka diyetinize eklemeye özen gösterin.
• Posalı besinler tükürük salgısını arttırdığından dolayı eğer karyojenik besinler 
ile beraber tüketilirse dişe verilen zarar azalabilir.
• Gazlı ve şekerli içeceklerden uzak durun
• Günde en az iki kez dişlerinizi fırçalayın.
• Düzenli olarak diş hekiminize kontrole gidin.
• Peynir, süt, elma ve havuç gibi besinlerin içeriğindeki bazı maddeler, ağızdaki asit miktarını azaltıyor, diş çürüklerinin önüne geçiyor.
• Sütün içeriğindeki kalsiyum ve fosfor diş sağlığının korunması ve gelişmesine yardımcıdır.
• Elma ve havuç gibi meyveler ise özellikle ısırarak tüketildiğinde dişlerin mekanik olarak temizlenmesine de yardımcı olmaktadır.
• İşlenmiş gıdaların tüketimi azaltın
Özellikle çocukluk çağındaki beslenme yetersizliği veya dengesizliği ağız ve diş sağlığı üzerinde de oldukça etkilidir. Özellikle tek tip beslenme, poğaça, börek, bisküvi ve yanında gazlı içecekler veya hazır meyve sularının aşırı tüketimi çocuğun gelişimine hiçbir yarar sağlamazken ağız ve diş sağlığını da olumsuz yönde etkiler. Çocukların her öğünde almaları gereken besinleri düzenli ve yeteri miktarda almaları ağız ve diş sağlığı açısından da büyük önem taşır.



Yazarın Tüm Yazıları
KARIŞAN İKİ KAVRAM, ÇÖLYAK HASTALIĞI İLE GLÜTEN HASSASİYETİ
KAFEİN ALIMINA DİKKAT!
PROBİYOTİK VE PREBİYOTİKLER
AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞININ KORUNMASI VE GELİŞMESİNDE BESLENMENİN ÖNEMİ
KARACİĞER KORUYUCU BESLENME NASIL OLMALI?
DOĞAL ANTİBİYOTİK: SOĞAN
SPORCU BESLENMESİ
DÜŞÜK MİDE ASİDİ EMİLİM BOZUKLUĞUNA NEDEN OLABİLİYOR!
Ruh Halinizi Beslenmenin Gücü İle Düzeltin
KARACİĞER YAĞLANMASI ÖNEMLİ Mİ?
Detoks nedir? Ne zaman yapılır?
20 YAŞ ALTI ÇOCUKLAR EVDE NASIL BESLENMELİ ?
PREBİYOTİK BESİNLER İLE SİNDİRİM SİSTEMİNİZİ KORUYUN
HAMİLELİKTE COVİD-19 RİSKİ
RAMAZANDA BESLENME ÖNERİLERİ
65 YAŞ ÜSTÜ VATANDAŞLAR NASIL BESLENMELİ
COVİD-19 VE BESİNLER
KiLO VERME DöNEMINDE RAMAZAN AYI
RAMAZAN AYININ VAZGEÇİLMEZİ; HURMA
BAĞIŞIKLIK İÇİN A VİTAMİNİ
BAĞIŞIKLIĞIMIZI GÜÇLENDİRMENİN YOLLARI
SUMAK İLE İLGİLİ SAĞLIK NOTLARI
KAFEİN ALIMINA DİKKAT!
BAĞIŞIKLIK VE UYKU
NEDEN KIŞIN KİLO ALIRIZ?
1-7 Nisan Kanser Haftası
BESİNLERDEKİ ANTİOKSİDAN KAPASİTE
TATLI İSTEĞİ İLE NASIL BAŞ EDERİZ?
KARANFİLİN FAYDALARI
HAYAT ENERJİMİZİN ÜRETİM YERİ 'MİTOKONDRİ'
Yüksek Fruktozlu Mısır Şurubu Sağlığımızı Tehdit Ediyor
POLİKİSTİK OVER SENDROMU
HAYAT ENERJİMİZİN ÜRETİM YERİ 'MİTOKONDRİ'
FARKINDALIĞINIZI ARTIRIN TUZU AZALTIN...
KANDİDAYLA SAVAŞAN BESİNLER
DOĞAL ANTİBİYOTİK: SOĞAN
KİMLER İYOTSUZ BESLENMELİDİR?
Dost Bakterilerin Besini Prebiyotikler
Kabızlığı Önlemek İçin Çözüm Önerileri
Kafeinsiz Rooibos Çayı
Anne Sütünü Azaltan Ana Faktörler (
Atkins Diyeti
SARIMSAK TÜKETİN HASTALIKLARA KARŞI DİRENÇLİ OLUN
Hipertansiyona İyi Gelen Yiyecekler
Vazgeçilmez İçeceğimiz: Çay
Popüler Diyet Etkileri
Ihlamurun faydaları nelerdir?
Diyabet Riskini Yüzde 10 ile 34 Oranında Azaltan Önemli Mineral: Magnezyum
Günde 15 dakika yürümek vücudu nasıl değiştirir?
Tüketeceğiniz besinleri kim seçiyor?
Süper Besinler
Çinko mineralinin faydaları
2020 Yılı Beslenme Trendleri
Taş Devri Diyeti
Karaciğer yağlanması
Çekirdek çitlemek neden mi önemli?
Sosyal Medyanın Beslenmeye Etkisi
En güçlü antioksidan: Glutatyon
Bal kabağı mucizesi
Kan grubu diyeti
Market Alışverişleri
Stres durumunda vücudumuzda neler olur?
Narın faydaları
Hangi Besinler Buzdolabında Saklanmaz?
Obezite Genetik Midir?
L-Karnitin Kullanımı Şart Mı?
Detoks Nedir?
Hangi Besinler Buzdolabında Saklanmaz?
Popüler Diyetlerin Etkileri
En doğal ilaç; Zencefil
Mental Yeteneklerimizi Güçlendiren Besinler
Aflatoksin
Geçirgen bağırsak sendromu
Diyet içecekler çözüm değildir
Vejetaryen bireyler için beslenme önerileri
Mutlu Eden Besinler
Yemeği Hızlı Mı Yiyorsunuz?
Seçtiğimiz Tabak Neyi Değiştirir?
Yeme Bozuklukları
Sihirli Karışım: Zerdeçal, Karabiber
Duygusal Açlık
ORAC SKOR Nedir?
İnsülin Direnci Nedir?
Mitokondrimizi iyi besleyelim
Protein tozuna ihtiyacımız var mı?
Gut Nedir ?
Obezite Kanseri Nasıl Tetikliyor?
Laktoz İntoleransı Belirtileri Nelerdir?
Hipertansiyon Hastaları Dikkat! Dash Diyeti Nedir?
Daha Az Uyku Kilo Yapıyor
Vücudun Süpürgesi “Diyet Lifi”
Antibiyotik Kullanırken Nasıl Beslenebilirim?
Sağlık Bağırsaklarda Gizli
Güçlü Kemikler İçin Ne Yapmalıyız?
Sağlıklı mutfak fazla kiloları engeller mi?
Ödem nedir?: Nedenleri ve Çözümleri
Metabolizma Gerçekleri
Çağın Hastalığı: Migren
1-7 Ekim Emzirme Haftası
Çağımızın Sorunu: Hareketsiz Yaşam Tarzı
VERİLEN KİLOLARI KORUYAMAMA: YO-YO SENDROMU