Aydın’ın dünyaca ünlü incirinde yeni sezon öncesi üreticilerin yaşadığı sorunlar TBMM gündemine taşındı. Bozdoğan’da üreticilerle bir araya gelen Saadet Partisi İlçe Başkanı Talha Kayaoğulları’nın sahada dinlediği talepler, Saadet Partisi Antalya Milletvekili ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Şerafettin Kılıç tarafından Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle Meclis’e sunuldu.
Bozdoğan’ın Seki ve Yeşil Yenice mahallelerinde incir üreticileriyle görüşen Talha Kayaoğulları, üreticilerin yaşadığı sorunları ve beklentilerini not aldı. Görüşmelerin ardından hazırlanan talepler, Milletvekili Şerafettin Kılıç’a iletildi. Kılıç tarafından hazırlanan 12 maddelik yazılı soru önergesi, 3 Eylül 2026 tarihinde TBMM Başkanlığı’na sunuldu.
AYDIN, TÜRKİYE’NİN İNCİR YÜKÜNÜ TAŞIYOR
Soru önergesinde Aydın’ın Türkiye incir sektöründeki ağırlığına dikkat çekildi. Aydın Ticaret Borsası verilerine göre 2025/2026 sezonunda Türkiye genelinde 71 bin 496 ton kuru incir tescili gerçekleştirilirken, bunun 57 bin 716 tonu Aydın’da yapıldı. Aynı sezonda Türkiye’nin kuru incir ihracatı 52 bin 440 ton olurken, Aydın’dan gerçekleştirilen ihracat 40 bin 360 tona ulaştı.
Bu rakamlarla Aydın’ın Türkiye kuru incir üretimi ve ihracatındaki belirleyici konumu bir kez daha ortaya konuldu.
ÜRETİCİNİN CEBİNİ İLGİLENDİREN SORULAR
Önergenin dikkat çeken başlıklarının başında üretim maliyetleri geliyor. Bakanlığa, Aydın’da incirin kilogram başına ortalama üretim maliyetinin hesaplanıp hesaplanmadığı soruldu. Gübre, ilaç, işçilik, sulama, enerji, hasat, kurutma ve taşıma giderlerindeki artışların üretici gelirlerine etkisinin araştırılıp araştırılmadığı da gündeme getirildi. Üreticinin maliyetlerinin altında veya maliyetlere yakın fiyatlarla ürün satmak zorunda kalmasının önüne geçilmesi için referans fiyat, alım veya piyasa düzenleme mekanizması oluşturulup oluşturulmayacağı da Bakan Yumaklı’ya soruldu. İncir üreticilerine verilen desteklerin artırılması ve incire özgü yeni bir destekleme modelinin hayata geçirilip geçirilmeyeceği de önergedeki sorular arasında yer aldı.
“ÜRÜNÜNÜ UCUZA SATMAK ZORUNDA KALMASIN”
Önergede üreticilerin hasat dönemindeki finansman ihtiyacı nedeniyle ürünlerini düşük fiyatlardan satmak zorunda kalmasının önlenmesi de istendi. Bu kapsamda faizsiz kredi, ürün teminatlı finansman ve lisanslı depoculuk destekleri konusunda Bakanlığın herhangi bir çalışma yürütüp yürütmediği soruldu. Hasat, kurutma, depolama ve paketleme aşamalarındaki altyapı eksiklikleri de Meclis gündemine taşındı. Aydın’da ortak kurutma, depo, soğuk hava ve paketleme tesislerinin kurulmasına yönelik özel bir destek programı hazırlanıp hazırlanmayacağı soruldu.
AFLATOKSİN VE OKRATOKSİN DE MECLİS’TE
Aydın incirinin en önemli sorunlarından biri olan aflatoksin ve okratoksin riski de soru önergesinde geniş yer buldu. Bakanlığa, Aydın’da bu risklerin azaltılması amacıyla yürütülen denetim, eğitim ve teknik destek çalışmalarının sonuçları soruldu. 2025/2026 sezonunda aflatoksin ve okratoksin nedeniyle ihracattan geri dönen veya imha edilen incir miktarının ne kadar olduğu da Bakanlıktan istendi. İncir üretiminin kritik unsurlarından olan ilek temini ve sevkiyatında yaşanan sorunlar da unutulmadı. Kaliteli ileğe zamanında erişimin sağlanması ve ilek hareketliliğinin etkin şekilde denetlenmesi için yürütülen çalışmaların açıklanması talep edildi.
KURAKLIK VE SICAKLIK RİSKİ SORULDU
Aydın’daki incir üretiminin geleceğini yakından ilgilendiren iklim değişikliği de önergeye girdi. Kuraklık, aşırı sıcaklık ve düzensiz yağışların incir üretimine etkisi konusunda Bakanlığın bir risk analizi hazırlayıp hazırlamadığı soruldu. İncir bahçelerinin iklim değişikliğine uyum sağlaması için sulama, hastalık ve zararlı mücadelesi, verimlilik ve dayanıklı çeşit geliştirme alanlarında hangi çalışmaların yürütüldüğünün açıklanması istendi.
“AYDIN İNCİR EYLEM PLANI HAZIRLANACAK MI?”
Soru önergesinin son maddesi ise sektörün geleceğine ilişkin önemli bir talebi gündeme taşıdı. Aydın’ın stratejik konumu dikkate alınarak üretim maliyetlerinin azaltılması, üretici gelirlerinin korunması, kalite ve gıda güvenliğinin artırılması, hasat sonrası kayıpların önlenmesi, iklim değişikliğine uyum ve ihracatın geliştirilmesini kapsayan bir “Aydın İncir Eylem Planı” veya “Ulusal İncir Stratejisi” hazırlanıp hazırlanmayacağı Bakanlığa soruldu. Ayrıca kuru incirin yanı sıra işlenmiş, paketlenmiş ve markalı ürünlerin üretim ve ihracatının artırılması için üreticilere, kooperatiflere ve işletmelere özel destek sağlanıp sağlanmayacağı da gündeme getirildi.
BOZDOĞAN’IN SORUNLARI MECLİS’E TAŞINAN ALTINCI ÖNERGE
Saadet Partisi Bozdoğan İlçe Başkanı Talha Kayaoğulları, hazırlanan önergenin Bozdoğan’ın sorunlarını TBMM gündemine taşıdıkları altıncı yazılı soru önergesi olduğunu belirtti. Kayaoğulları, sahada üreticileri dinlemeye ve kendilerine iletilen sorunları Meclis gündemine taşımaya devam edeceklerini ifade etti.
Şimdi gözler, Aydın’ın binlerce incir üreticisini yakından ilgilendiren 12 maddelik önergeye Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından verilecek yanıta çevrildi. (ERDAL AYDIN)
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.