Uzm. Dr. Ahmet ŞENSES
drahmetsenses@hotmail.com

Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Nedir? - 2

16 Haziran 2016, Perşembe

     

Son yazımda 'Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu' konusunda yanlış bildiklerimizden bahsetmiştik. Bu hafta da kaldığımız yerden devam edelim. DEHB’nin nedenleri konusunda da kafalar karışıktır. Bu hastalığın anne ve babanın yanlış çocuk yetiştirme tutumlarından, çok bilgisayar oynamak gibi nedenlerden kaynaklandığı düşünülür ama % 75 sebebi genetiktir. Kalıtsal olarak geçiş gösteren bu bozuklukta beynin dikkat ve yönetici sisteminde gelişimsel bir sorun vardır. Bu bozukluk, beynin fonksiyonlarını, çalışmalarını etkileyen organik bir sorundur. Aynı epilepsi gibi düşünebilirsiniz. Epilepside nasıl beynin bir bölgesi aşırı aktivite gösteriyorsa bu hastalıkta da beynin ön bölgesi az aktivite gösterir.

DEHB’nu olan çocukların sadece okul yaşamında derslerde ve disiplin konusunda sorunlar yaşayacakları düşünülür ama bu bilgi eksiktir. DEHB yaşam boyu etkisini sürdürebilen, aile, sosyal hayat ve mesleki yaşamda izler bırakabilecek ciddi bir sorundur. Özellikle ergenlik döneminde öfke ve davranış kontrol sorunları, suç, kaza, madde kullanımı gibi çok riskli problemlere neden olabilir.

İLAÇLA TEDAVİ ŞART

En çok kafa karışıklığı ise tedavi konusunda yaşanır. Hastalığın tedavisi konusunda bilimsel kanıtlara dayanmayan birçok iddia vardır. DEHB hakkında dünya üzerinde yılda ortalama 2000-2500 çalışma yapılır. Bu çalışmaların az bir kısmından alınan sonuçlar, diğer çalışmalarla desteklenmeden gerçekmiş gibi sunulduğunda kafalar karışır. DEHB'nin maalesef hala en etkin olduğu kanıtlanan tedavisi ilaçlardır. İlaçların yerini alabilecek alternatif tedavi yöntemleri üzerinde çalışmalar devam etmektedir ama bu alternatifleri, kanıtlanmış yöntemler olarak düşünmek ailelere zaman kaybettirir.

İlaç tedavilerinin bağımlılık yaptığı iddiaları konuşulur ama uzun dönem yeterli dozda tedavi görmüş çocukların bağımlılıktan korundukları kanıtlanmıştır. Yani bağımlık yapmaz, korur.

Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ve buna benzer birçok ruhsal sorun hakkında çok çeşitli bilgiler ortalıkta dolaşır ama bu bilgilere inanmadan önce araştırmak ve kanıtlara bakmak gerekir. Özellikle internetten okunan ama yeterince destekleyici kanıt bulunmayan bilgilere... DEHB tedavisinde kullanılan ilaçların bağımlılık yapacağı düşünülür, ama bağımlılıktan KORUYUCU özellikleri olduğu bilinmez.

Kalın sağlıcakla..