Takip Et

Safiye AYDIN
[email protected]

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 9- EFES ANTİK KENTİ

5 Kasım 2023, Pazar

     

İzmir’in Selçuk ilçesinde yer almaktadır. Şehrin kuruluşu MÖ 6000’li yıllara tarihlenmektedir. Son araştırmalar ve kazı çalışmaları sonucu kent çevresindeki Ayasuluk Tepesi’nde Tunç Çağı ve Hitit yerleşimlerine de rastlanmıştır. Luvi Krallığı’nın başkenti olarak bilinen Apasas da yine bu bölgedir.

MÖ 1050’de Yunan göçleriyle genişleyen kent, MÖ 560’ta ise Artemis Tapınağı çevresine taşınmıştır. Günümüzde Efes olarak bilinen alandaki şehir ise MÖ 300’lerde Büyük İskender’in komutanlarından General Lysimakhos tarafından kurulmuştur.

Antik Yunan’da on iki İon şehrinden biri olan Efes, iki yüz bin nüfusuyla Roma Dönemi’nde sahip olduğu limanın da etkisiyle Asya’nın en büyük politik ve ticari merkezi olmuştur. Şehir, Bizans Dönemi’nde tekrar Ayasuluk’taki yerine taşınmıştır. Efes Antik Kenti, Dünya’nın Yedi Harikasından biri olarak kabul edilen Artemis Tapınağı’na da ev sahipliği yapmaktadır.

Bizans Döneminde ise 391’de Hristiyanlığın resmî din olarak kabul edilmesinin de etkisiyle kiliseler başta olmak üzere birçok mimari yapıya imza atılmıştır. 700’lü yıllarda başpiskoposluğa da ev sahipliği yapan kent, dönemin önemli dinî merkezlerinden biri konumuna gelmiştir.

*

1304’te yönetimi, Bizans İmparatorluğu’ndan Aydınoğlu Beyliği’ne geçmiştir. Rumların kenti Ayios Skologos olarak adlandırmış, Türk hakimiyeti döneminde ise ise yine aynı isimden türeyen Ayasuluk adını kullanmıştır. Bu dönemde de liman kenti olarak Batı ile ticarî ilişkiler korunmuş, hatta Umur Bey Dönemi’nde Venedik ile antlaşma imzalanmıştır.

I. Bayezid Dönemi’nde Osmanlı egemenliği altına girse de Ankara Savaşı mağlubiyeti sonrası Aydınoğlu Beyliği, tekrar bölgeye hâkim olmuştur. 1426’da II. Murad Dönemi’nde kesin olarak Osmanlı hâkimiyetine geçmiştir.

*

Efes’te ilk kazı çalışmaları 1869’da British Museum adınan J. T. Wood öncülüğünde başlatılmıştır. 1904 sonrası D. G. Hogarth da çalışmalara katkı sağlamıştır. Avusturya Arkeoloji Enstitüsü’nün 1895’te Otto Benndorf tarafından başlatılan çalışmaları I. ve II. Dünya Savaşları esnasından kesintiye uğrasa da 1954’ten günümüze ara vermeksizin devam etmiştir. Kültür ve Turizm Bakanlığı da adına Efes Müzesi’nin de çalışmaları sürmektedir.

*

CELSUS KİTAPLIĞI

Efes Antik Kenti’nin en bilinen yapılarından biridir. MS 100 yıllarında Gaius İulius Aquila, babası Senatör Tiberius İulius Celsus Polemaeanus adına yaptırılmıştır. Kütüphane olarak bilinen yapı aslında mezar odası üzerine inşa edilmiş bir kahramanlık anıtıdır.

*

HADRİAN TAPINAĞI

İmparator Hadrianus adına inşa edilmiş bir anıttır. Geç Antik Çağ tadilatında eklendiği düşünülen kapı lentosu kabartmaları, kentin kuruluş efsanesini işaret eder. Roma İmparatorlarından Diokletianus, Constantius, Maksimianus ve I. Theodosius’un da heykelleri yer almaktadır.

*

YAMAÇEVLER

Dört bin metrekarelik alana yayılmış bir tür insuladır. İnsula, günümüz apartmanlarına karşılık gelen, caddeler ile çevrilmiş, birden fazla kişiye kiralanan, çok katlı yapıdır. Alt katlarda mutfak ve banyo dahil yaşam alanları, günümüze ulaşmayan son katlarda ise ziyaret ve ziyafet odalarının yer aldığı düşünülmektedir. MS 300’lü yıllardaki deprem sonrası harabeye dönse de sonraki yüzyıllarda tekrar yaşama uyarlanmıştır. Hatta, evlerin üzerine inşa edilen değirmen, nalbant ve çömlek dükkanları ile bir mahalle halini almıştır. 



Yazarın Tüm Yazıları

İZMİR'DEKİ MÜZELER 12- EGE ÜNİVERSİTESİ BÜNYESİNDEKİ MÜZELER

3 Mart 2024, Pazar

İZMİR'İN COĞRAFİ İŞARETLİ ÜRÜNLERİ VE YÖRESEL FESTİVALLERİ

2 Mart 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ HANLAR

25 Şubat 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ TABİAT ALANLARI

24 Şubat 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ÇEŞME VE SEBİLLER

18 Şubat 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ KAPLICA VE ILICALAR

17 Şubat 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ KÖPRÜLER VE KEMERLER

11 Şubat 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ KALELER

10 Şubat 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ CAMİLER

4 Şubat 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ SİNAGOGLAR

3 Şubat 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ KİLİSELER

28 Ocak 2024, Pazar

Uşakizade Köşkü

27 Ocak 2024, Cumartesi

Aya Vukla (Aziz Vukolos) Kilisesi

21 Ocak 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 11

20 Ocak 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ MÜZELER 10- LATİFE HANIM KÖŞKÜ ANI EVİ MÜZESİ

14 Ocak 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 9- İZMİR KADIN MÜZESİ

13 Ocak 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ MÜZELER 8- ÜMRAN BARADAN OYUN VE OYUNCAK MÜZESİ

7 Ocak 2024, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 7- İNCİRALTI DENİZ MÜZESİ

6 Ocak 2024, Cumartesi

İZMİR'DEKİ MÜZELER 6 -AHMET PRİŞTİNA KENT ARŞİVİ MÜZESİ

31 Aralık 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 5- İZMİR ARKEOLOJİ MÜZESİ

30 Aralık 2023, Cumartesi

İZMİR TARİHİ ASANSÖR

24 Aralık 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 18- PİTANE ANTİK KENTİ

23 Aralık 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 17- NOTİON ANTİK KENTİ

17 Aralık 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 16- METROPOLİS ANTİK KENTİ

16 Aralık 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 15- LEBEDOS ANTİK KENTİ

10 Aralık 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 14- LARİSSA ANTİK KENTİ

9 Aralık 2023, Cumartesi

İZMİR’DEKİ ANTİK KENTLER 13- KOLOPHON ANTİK KENTİ

3 Aralık 2023, Pazar

İZMİR’DEKİ ANTİK KENTLER 12- KLAROS ANTİK KENTİ

2 Aralık 2023, Cumartesi

İZMİR’DEKİ MÜZELER 4- KEY MUSEUM

26 Kasım 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 11- TEOS ANTİK KENTİ

25 Kasım 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 10- PHOKAİA ANTİK KENTİ (ESKİ FOÇA)

19 Kasım 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 3- İZMİR ETNOGRAFYA MÜZESİ

18 Kasım 2023, Cumartesi

BİRGİ ÇAKIRAĞA KONAĞI

12 Kasım 2023, Pazar

İZMİR SAAT KULESİ

11 Kasım 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 9- EFES ANTİK KENTİ

5 Kasım 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ MÜZELER 2- İZMİR RESİM VE HEYKEL MÜZESİ

4 Kasım 2023, Cumartesi

İZMİR’DEKİ MÜZELER 1- ATATÜRK MÜZESİ

29 Ekim 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 8- KADİFEKALE

28 Ekim 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 7- ULUCAK HÖYÜK

22 Ekim 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 6- KLAZOMENAİ

21 Ekim 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 5- YEŞİLOVA HÖYÜĞÜ

15 Ekim 2023, Pazar

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 4- ERYTHRAİ (ILDIRI)

14 Ekim 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 3- BERGAMA ASKLEPİON

8 Ekim 2023, Pazar

İZMİR’DEKİ ANTİK KENTLER 2- ARTEMİS TAPINAĞI

7 Ekim 2023, Cumartesi

İZMİR'DEKİ ANTİK KENTLER 1- AGORA ÖREN YERİ

1 Ekim 2023, Pazar

AYDIN'IN YÖRESEL YEMEKLERİ VE COĞRAFİ İŞARETLİ ÜRÜNLERİ

30 Eylül 2023, Cumartesi

AYDINLI TANINMIŞ İSİMLER 2

24 Eylül 2023, Pazar

AYDINLI TANINMIŞ İSİMLER 1

23 Eylül 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 18

17 Eylül 2023, Pazar

İnceğiz Kanyonu

16 Eylül 2023, Cumartesi

AYDINDAKİ MÜZELER 8 -KUŞADASI MİKRO MİNYATÜR MÜZESİ

10 Eylül 2023, Pazar

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 17- ANTİOKHEİA

9 Eylül 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ YAYLALAR

3 Eylül 2023, Pazar

AYDIN’DAKİ MİLLÎ PARKLAR VE TABİAT PARKLARI

2 Eylül 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ MAĞARALAR

27 Ağustos 2023, Pazar

Mursallı Taxiarchis Kilisesi

25 Ağustos 2023, Cuma

Balat İlyas Bey Cami

20 Ağustos 2023, Pazar

Kurşunlu Manastırı

18 Ağustos 2023, Cuma

Cihanoğlu Külliyesi

12 Ağustos 2023, Cumartesi

Bey Cami

11 Ağustos 2023, Cuma

Aziz Nikolaos Kilisesi

5 Ağustos 2023, Cumartesi

Ahmet Gazi Cami

4 Ağustos 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ KERVANSARAYLAR

29 Temmuz 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ KALELER 7- KADIKALESİ

28 Temmuz 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ KALELER 6- KÖRTEKE KALESİ

22 Temmuz 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ KALELER 5- GÜVERCİNADA KALESİ

21 Temmuz 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ KALELER 4- DONDURAN KULESİ

15 Temmuz 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ KALELER 3- CİNCİN ve ÇÖRLENASAR KALELERİ

14 Temmuz 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ KALELER 2- CİHANOĞLU KULESİ

8 Temmuz 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ KALELER 1- ARPAZ KALESİ

7 Temmuz 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ ŞEHİTLİKLER 4

1 Temmuz 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ ŞEHİTLİKLER 3

30 Haziran 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ ŞEHİTLİKLER 2

24 Haziran 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ ŞEHİTLİKLER 1

23 Haziran 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ MÜZELER 7- OLEATRİUM ZEYTİNYAĞI MÜZESİ

17 Haziran 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ MÜZELER 6- YÖRÜK ALİ EFE MÜZESİ

16 Haziran 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ MÜZELER 5- KARACASU VE NAZİLLİ ETNOGRAFYA MÜZELERİ

10 Haziran 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ MÜZELER 4- ÇİNE KUVA-YI MİLLİYE MÜZESİ

9 Haziran 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ MÜZELER 3- ÇİNE ARICILIK MÜZESİ

3 Haziran 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ MÜZELER 2- AYDIN ARKEOLOJİ MÜZESİ

2 Haziran 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ MÜZELER 1- ADNAN MENDERES DEMOKRASİ MÜZESİ

27 Mayıs 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 16 - TRALLEIS

26 Mayıs 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 15- TEPECİK HÖYÜĞÜ

20 Mayıs 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 14- PRIENE

19 Mayıs 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 13- NYSA

14 Mayıs 2023, Pazar

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 12- MİLET

13 Mayıs 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 11- MASTAURA

6 Mayıs 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 10- MAGNESİA

5 Mayıs 2023, Cuma

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 9- HARPASA

29 Nisan 2023, Cumartesi

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 8- GERGA

28 Nisan 2023, Cuma

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 7- DİDYMA

22 Nisan 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 6- BARGASA (PYGİNDA)

21 Nisan 2023, Cuma

AYDIN'DAKİ ANTİK KENTLER 5- AMYZON

15 Nisan 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 4- AVŞAR (MYUS)

14 Nisan 2023, Cuma

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 3- ALİNDA

8 Nisan 2023, Cumartesi

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 2- ALABANDA

7 Nisan 2023, Cuma

AYDIN’DAKİ ANTİK KENTLER 1- AFRODISIAS

1 Nisan 2023, Cumartesi