• 20 Ağustos 2013, Salı 11:22

Alabanda’daki binlerce yıllık geçmişe ışık tutuyorlar

Zeus Tapınağı
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Suat Ateşlier, başkanlığında Çine'ye bağlı Doğanyurt Köyü, Araphisar Mahallesi’ndeki Alabanda Antik Kenti’nde gerçekleştirilen kazı çalışmalarında, birçok önemli buluntu gün yüzüne çıktı.

 (FOTO GALERİ İÇİN FOTOĞRAFA TIKLAYIN)

Bu yıl yapılan kazı çalışmalarında, 7000–8000 yıl önce yaşayan Çine Havzası’nın ilk sakinlerine ait kaya resimleri ile Gerga Kutsal Alanı'nı Alabanda'ya bağlayan kutsal yol ve üzerine inşa edilen köprünün bulunması, arkeologların heyecanı bir kat daha artırdı.

Temmuz’da, başlayan kazı çalışmalarının yaklaşık 6 ay sürmesi planlanırken, önceki yıllarda açığa çıkarılan Bizans Suru, Apollon ve Zeus Tapınağı’nda ise restorasyon çalışmalarının yapılması düşünüyor.

Alabanda Antik Kenti’nde devam eden kazı çalışmaları hakkında bilgiler veren ADÜ Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Suat Ateşlier, Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan sağlanan ödenekle başlanan kazı çalışmalarının Aydın Valiliği'nden sağlanan 100 bin TL destekle daha da genişlediğini belirtti.

2000 yıllık kalıntıları yaklaşık 50 kişilik bir ekiple sürdürdüklerini kaydeden Ateşlier, “Yaklaşık 8 metre yüksekliğinde duvarları korunmuş olan ve 50 metre genişliğinde kapladığı alanla neredeyse Anadolu'nun en büyük tapınaklarından birisi olduğu düşünülen Tanrıça Roma Tapınağı'nda kazı çalışmalarına başladık. Tarihi kalıntılar arasında gerçekleştirilen Jeofizik taramalarla yeri saptanan ve 8 metrelik duvarlarının korunduğu anlaşılan Roma Tapınağı'ndan, aynı zamanda antik metinlerde de bahsediliyor. Romalı Tarihçi Livius, Alabanda'daki devasa Roma Tapınağı'ndan ve bu tapınağı yaptıran Alabandalıların o dönemde büyük bir şan ve şeref kazandığından söz ediyor” dedi.

Ateşlier, Amerika, Fransa ve Almanya'dan gelen araştırmacıların desteğiyle kazı çalışmalarının hız kazandığını ifade ederek, “Anadolu’nun en iyi korunmuş tapınaklarından birisi olan Zeus Tapınağı’nda ve dünyanın en ünlü antik mimarı Hermogenes'in okulundan yetişen mimarların yapmış olduğu Apollon Tapınağı’ndaki kazı çalışmaları devam ediyor” diye konuştu.

BULUNAN KAYA RESİMLERİ DİKKAT ÇEKİCİ
Kent içindeki kazı çalışmaları yanında, Alabanda'nın çevresini ve Çine'nin binlerce yıllık geçmişini araştıran kazı ekibi, Çine Ovası'ndaki ilk insan yerleşiminin günümüzden yaklaşık 7000 yıl önceye uzandığını saptadı.
Ateşlier, “Gökbel Dağı'nın kuzey yamaçlarında Sağlık Köy yakınlarında bulunan ve günümüzden 7000–8000 yıl önceye ait olan kaya resimleri Alabanda Kenti'nin 4 km. kadar güneyindeki Klasik Çağ mezarlığındadır. Çine havzası'nın ilk sakinlerine ait olduğu belirtilen kaya resimlerinde insan elleri ve kadınlı erkekli figürler oldukça dikkat çekici” dedi.

Kalıntıları görülen Alabanda'nın M. Ö. 4. yy.da kurulan yeni Alabanda Kenti olduğunu saptadıklarını belirten Ateşlier, eski Alabanda Kenti’nin daha yukarıda olduğunu, Araphisar ile Dereli Köy arasındaki yüksek platolarda erken dönem duvarlarının eski Alabanda'nın yerini kesinleştirdiğini vurguladı. Ateşlier, Sağlık Köy'deki kaya resimlerinin de bu eski Alabanda ile içiçe olduğunu, dolayısıyla bölgenin binlerce yıldır Alabandalı insanlarca kullanılıp, yönetildiğini ifade etti.

KUTSAL YOL VE ÜZERİNE İNŞA EDİLEN
KÖPRÜ, ÇALIŞMALARA YÖN VERDİ
Kutsal yol ve üzerine inşa edilen 40 metre yüksekliğindeki köprünün bu yılki araştırmaların başında keşfedilen önemli bulgulardan biri olduğuna dikkat çeken Ateşlier, “Çine'nin bir başka tarihi kalıntılarını barındıran Gerga Kutsal Alanı'nı, Alabanda'ya bağlayan kutsal yolun bulunması son derecece önemli. Çine Vadisinin ana kenti olan Alabanda ile Madran Dağı'nın güney yamaçların küçük bir kutsal yer olan Gerga'yı birbirine bağlayan ve günümüze kadar güzergahı bilinmeyen bu kutsal yol hakkında önemli verilere ulaşılmıştır. Bu kutsal yol üzerine inşa edilmiş olan ve yaklaşık 40 m. yüksekliğe sahip köprü kalıntısı belgelenmiştir. Anadolu'daki en iyi korunmuş Roma köprülerinden birisi olan bu değerli kalıntı, o dönemki mimarlık ve mühendislik bilgilerinin ne kadar gelişmiş olduğun gözler önüne seren devasa bir kültür hazinesi olarak bölge turizminde ve bilim dünyasında adından sıkça söz ettirecek gibi görünmektedir” şeklinde konuştu.

Öte yandan, Sakarya Üniversitesi Jeofizik Bölümü Yrd. Doç. Dr. Can Karavul ve öğrencileri antik kentin içinde jeofizik taramalar yaparak toprak altındaki yapıların planlarını çıkarmaya devam ettiğini kaydeden Ateşlier, “Kentteki antik kalıntıların totalstation makinesiyle Autocad çizimler yapılıyor, planları çıkarılıyor, daha önceden tam planı bilinemeyen pekçok tarihi binanın detayları netleştirilebiliyor” dedi.

Çalışmalara destek veren tüm kurum ve kuruluşlara teşekkür eden Ateşlier, bölge halkının kazı çalışmalarına ilgisinin arttığını belirterek, bu desteklerin devam etmesi halinde ortaya çıkan kalıntıların daha iyi korunması ve sergilenmesi ve kazı çalışmaları hız kazanmasının mümkün olacağını söyledi. (FATMA TEKİN/HEDEF AJANS)

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.