Milyonları ilgilendiren 12. Yargı Paketi yürürlükte! İşte değişen tüm kurallar

Kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen düzenleme Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni kanun; miras paylaşımından dolandırıcılık suçlarına, HAGB uygulamasından idari yargıya kadar birçok alanda önemli değişiklikler içeriyor.

Kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen ve Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaşan "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun", Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 7589 sayılı Kanun ile birlikte icra ve iflas işlemleri, idari yargı sistemi, hakim ve savcı yardımcılarının eğitimi, dolandırıcılık suçları, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), hukuk yargılamaları ve kanuni faiz uygulamaları başta olmak üzere birçok alanda önemli düzenlemeler hayata geçirildi.

MİRAS DAVALARINDA SATIŞ SÜRECİNE DÜZENLEME 

Yeni kanuna göre, taşınmazın tüm maliklerinin miras yoluyla hak sahibi olduğu ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı durumlarda, ortaklığın satış yoluyla giderilmesi amacıyla yapılacak ilk açık artırmaya yalnızca mirasçılar katılabilecek. İlk açık artırmada taşınmazın tahmini değerinin tamamı üzerinden teklif verilmesi zorunlu olacak. İhale bedelini yasal süresi içerisinde yatırmayan kişiler hakkında ise teklif ettikleri bedelin yüzde 5'i oranında idari para cezası uygulanacak.

İDARİ YARGIDA TEK HAKIMLE GÖRÜLECEK DAVALARIN KAPSAMI GENİŞLETİLDİ 

Kanun kapsamında konusu 486 bin lirayı aşmayan bazı iptal ve tam yargı davaları artık tek hakim tarafından karara bağlanabilecek.

Ayrıca; Öğrencilerin not işlemleri, sınıf geçme kararları, yurt, kredi ve burs işlemleri, kamu görevlilerinin geçici görevlendirme işlemleri, harcırah ve yolluk işlemleri, lojman ve izin işlemleri, uyarma cezalarına karşı açılan davalar, tek hakim tarafından görülebilecek davalar arasında yer aldı. Buna karşın öğrencilerin okuldan uzaklaştırılması veya okul ile ilişiğinin kesilmesine neden olan disiplin cezaları bu uygulamanın dışında bırakıldı.

BAZI İDARI DAVALARDA DANIŞTAY'A TEMYİZ BAŞVURUSU YAPILAMAYACAK 

Yeni düzenlemeyle birlikte tek hakim tarafından görülen davalar, yabancılar ve uluslararası koruma mevzuatından kaynaklanan bazı uyuşmazlıklar ile yalnızca vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin belirli kararlar için Danıştay nezdinde temyiz yolu kapatıldı.

IBAN VE HESABINI KULLANDIRANLARA CEZA İNDİRİMİ DÜZENLEMESİ 

Dolandırıcılık suçuna iştiraki yalnızca banka hesabı, kredi kartı, ödeme aracı ya da kripto varlık hesabının kullanılmasına izin vermekle sınırlı kalan kişiler hakkında uygulanacak cezada yarı oranında indirim yapılabilecek. Kanunun yürürlüğe girmesinden önce bu suçlardan hüküm giyen ve dosyaları kanun yolu incelemesinde bulunan bazı sanıkların dosyaları yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece mahkemelerine gönderilecek. İnfaz aşamasındaki bazı hükümlüler ise mağdurun zararını altı ay içerisinde tamamen karşılamaları halinde etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilecek.

GENETİK VERİLERİN SAKLANMA SÜRESİ 20 YIL OLDU 

Ceza soruşturması ve kovuşturması kapsamında elde edilen genetik inceleme sonuçları, kimlik bilgilerinden arındırılarak özel bir veri sistemine kaydedilecek. Beraat kararı veya kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar verilmesi halinde söz konusu veriler silinecek. Diğer tüm durumlarda ise veriler, mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl sonra imha edilecek. Ayrıca ilgili kişi, genetik verilerin saklanmasını gerektiren nedenlerin ortadan kalkması durumunda verilerin silinmesini talep edebilecek.

İŞKENCE VE KÖTÜ MUAMELE ŞUÇLARINDA HAGB UYGULANMAYACAK 

Kanunla birlikte Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) uygulaması da yeniden düzenlendi. İki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezalarında belirli şartların oluşması halinde HAGB kararı verilebilecek.

Ancak; İşkence, eziyet, kamu görevlilerinin görevleri nedeniyle işledikleri kötü muamele suçlarında artık HAGB kararı uygulanamayacak. Bunun yanında HAGB kararlarına karşı istinaf, belirli şartların oluşması halinde ise temyiz yolu açık olacak.

KANUNİ FAİZ HESAPLAMASINDA YENİ DÖNEM BAŞLADI 

Yeni düzenlemeye göre sözleşmelerde faiz oranının belirlenmediği durumlarda uygulanacak kanuni faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının kısa vadeli kredi işlemlerine uyguladığı reeskont faiz oranının yüzde 80'i esas alınarak hesaplanacak. Reeskont faiz oranında yılın ilk altı ayında 5 puan veya daha fazla değişiklik yaşanması halinde, yılın ikinci yarısında yeni oran geçerli olacak.

HUKUK DAVALARINDA DURUŞMAKAR ÜÇ AYI GEÇMEYECEK 

Kanun kapsamında hukuk davalarında duruşmalar arasındaki sürenin üç aydan uzun olmaması temel kural olarak benimsendi. Ancak bilirkişi incelemesinin uzaması veya başka bir mahkeme aracılığıyla işlem yapılmasının zorunlu olduğu durumlarda hakim, gerekçesini açıkça belirtmek şartıyla daha uzun süre belirleyebilecek.

Kanunda yer alan elektronik satış ve uzaktan duruşmaya ilişkin bazı hükümler üç ay sonra yürürlüğe girecek. Diğer düzenlemelerin büyük bölümü ise Resmi Gazete'de yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi. (HABER MERKEZİ)