TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, 17 Ağustos Marmara Depremi'nin 27. yılında yaptığı açıklamada deprem gerçeğine dikkat çekti. Kurul, yapı güvenliği, kentleşme ve kamusal denetim konusunda kapsamlı önlemler alınması çağrısında bulundu.
TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nin 27. yılı dolayısıyla yazılı bir açıklama yayımladı. “Depremi unutmadık, sorumluları unutturmayacağız!” başlığıyla yapılan açıklamada, Marmara Depremi'nde hayatını kaybeden vatandaşlar anılırken Türkiye'nin depreme hazırlık konusunda geçen yıllara rağmen yeterli adımları atmadığı savunuldu. Kurulun açıklamasında, 17 Ağustos 1999'da meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depremin başta İzmit, Yalova ve Adapazarı olmak üzere Doğu Marmara'nın tamamında ağır yıkıma yol açtığı hatırlatıldı.
"BU DERS ALINMAMIŞTIR"
TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, açıklamasında, "Aradan geçen bunca yıla ve acı deneyime rağmen üzülerek görüyoruz ki meydana gelen depremler ve diğer doğal afetler sonucunda yaşanan can kayıpları, sosyal ve ekonomik travmalar siyasal iktidara hiçbir şey öğretmemiştir. Bilim ve meslek çevrelerince ortaya konan risk ve afet yönetimine ilişkin görüşlere, alınması gerekli önlemlere dikkat çeken açıklamalara itibar edilmemiş, yıllar süren çalışma ve raporlar göz ardı edilmiştir. Bu ihmal ve umursamazlık nedeniyle yıllar içinde yaşanan felaketlerde binlerce insanımız hayatını kaybetmiştir. Ülke tarihimiz adeta bu ihmallerin tarihi haline dönüşmüş durumdadır. Büyük Marmara Depreminin ardından, 2003’te Bingöl’de, 2011 Van’da, 2020’de Elazığ-Sivrice ve İzmir’de ve 11 ilimizi etkileyen 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş ve 20 Şubat 2023 Hatay depremleri ne yazık ki bu ihmalin en ağır sonuçları olmuştur. Marmara Depreminden almamız gereken en büyük ders, coğrafi riskler göz ardı edilerek kurulan şehirlerin, plansız-çarpık kentleşmenin ve mühendislik hizmeti almayan yapıların yurttaşlar için büyük bir tehdit olduğudur. Ancak bu ders alınmamıştır! dedi.
Kurul açıklamasında, 6306 sayılı Kanun kapsamında Bakanlık tarafından resen belirlenebilen rezerv yapı alanı uygulamasına da eleştiriler yöneltti. Bu uygulama nedeniyle milyonlarca yurttaşın yerinden edildiği ve güvencesiz konutlarda yaşamaya mahkûm bırakıldığı ileri sürülen açıklamada, kentlerin değerli arazileri ve zeytinlikleri üzerinden verilen imar izinlerinin de tartışılması gerektiği belirtildi. TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, kent planlamasında temel önceliğin ekonomik rant değil, güvenli ve sağlıklı yaşam alanları olması gerektiğini ifade etti.
TMMOB'DAN ÇAĞRI
Açıklamada, devletin temel görevlerinden birinin doğal afetlerin yol açabileceği zararları en aza indirmek olduğu belirtildi. Bu kapsamda deprem hazırlığı, yapı denetimi ve kent planlamasının birlikte ele alınması gerektiği vurgulandı. Kurul, yapı denetimine ilişkin kararların ve ilgili mevzuatın TMMOB'ye bağlı odalar, üniversiteler ve ilgili tüm kesimlerin katılımıyla yeniden düzenlenmesi çağrısında bulundu. Güvenli yapılaşmanın sağlanabilmesi için meslek odalarının planlama, tasarım, üretim ve denetim süreçlerine etkin biçimde katılacağı yeni bir model oluşturulması gerektiği ifade edildi.
"YAPILAR YENİDEN ETKİN HALE GETİRİLMELİ"
TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, Türkiye genelindeki yapı stokunun ortaya çıkarılmasının önemine de dikkat çekti. Özellikle okul ve hastaneler başta olmak üzere ülkedeki binaların envanterinin çıkarılması, mevcut yapıların hasar görebilirlik ve risk durumlarına göre sınıflandırılması gerektiği belirtildi. Açıklamada ayrıca Deprem Şurası ve Ulusal Deprem Konseyi gibi yapıların yeniden etkin hale getirilmesi gerektiği ifade edildi. Ulusal Deprem Stratejisi ve Eylem Planı kapsamında belirlenen çalışmaların da hayata geçirilmesi çağrısı yapıldı.
Kurul, kentlerin imar planlarının kentsel rant amacıyla değil, depreme dirençli yaşam alanları oluşturmak için hazırlanması gerektiğini savundu. Parsel bazında gerçekleştirilen imar değişiklikleriyle ormanlık alanların, su havzalarının ve dere yataklarının yapılaşmaya açılmaması gerektiği belirtilen açıklamada, kent planlamasında doğal yapı ve coğrafi risklerin mutlaka dikkate alınması istendi.
"UNUTMADIK. UNUTTURMAYACAĞIZ"
TMMOB Aydın İl Koordinasyon Kurulu, 27 yıl önce yaşanan acıların yeniden yaşanmaması için Türkiye'nin deprem gerçeğine hazırlıklı olması gerektiğini vurgulayarak, "Ülkemize, yaşamlarımıza, ortak geleceğimize hep beraber sahip çıkalım. Unutmadık. Unutturmayacağız" ifadeleriye açıklamasını sonlandırdı. (İREM DELİCE)
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.