ABD-İsrail ve İran arasındaki savaşın petrol piyasasını sarsmasıyla Brent petrol 115 dolar seviyesini aştı. Küresel fiyatlardaki bu sert yükseliş Türkiye’de akaryakıt fiyatlarını da doğrudan etkiliyor. Uzmanlara göre mevcut seviyeler korunursa benzin ve motorine 10 liranın üzerinde zam gündeme gelebilir. Üstelik eşel mobil sisteminin sınırına gelinmesi nedeniyle zamların doğrudan pompaya yansıma ihtimali güçleniyor.
ABD, İsrail ve İran arasında devam eden savaşın 10. gününe girilmesiyle birlikte enerji piyasalarında sert dalgalanmalar yaşandı. Haftaya hızlı bir yükselişle başlayan Brent petrol fiyatı, yaklaşık yüzde 25’e yakın artış göstererek 115 dolar seviyesinin üzerine çıktı. Küresel petrol fiyatlarında yaşanan bu ani yükseliş, dünya genelinde akaryakıt maliyetlerini doğrudan etkilerken Türkiye’de de benzin ve motorin fiyatlarında yeni zam beklentisini güçlendirdi. Türkiye’de akaryakıt fiyatları; uluslararası petrol fiyatları ve döviz kurundaki değişimlere bağlı olarak hesaplanıyor. Bu nedenle küresel piyasalarda yaşanan sert yükselişlerin kısa sürede pompa fiyatlarına yansıması bekleniyor.
BENZİN VE MOTORİNE 10 LİRANİN ÜZERİNDE ZAM BEKLENTİSİ
Enerji piyasalarında oluşan son tablo, akaryakıt fiyatlarında ciddi bir artış ihtimalini gündeme getirdi. Sektör kaynaklarına göre Brent petrol fiyatlarının mevcut seviyelerde kalması durumunda, salı ya da çarşamba gecesi itibarıyla benzin ve motorin fiyatlarına 10 liranın üzerinde zam yapılması bekleniyor. Söz konusu artışın gerçekleşmesi halinde Türkiye’de akaryakıt fiyatları son dönemin en yüksek seviyelerinden birine ulaşabilir.
EŞEL MOBİL SİSTEMİ SINIRINA DAYANDI
Akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışların tüketiciye doğrudan yansımaması amacıyla uygulanan eşel mobil sistemi de kritik bir eşikte bulunuyor. Bu sistemde akaryakıt fiyatları yükseldiğinde artışın bir bölümü Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) düşülerek karşılanıyor. Böylece zamların tamamı pompa fiyatına yansıtılmıyor ve akaryakıt artışlarının enflasyon üzerindeki etkisi sınırlandırılmaya çalışılıyor. Ancak yapılan hesaplamalara göre eşel mobil sisteminde yalnızca 5,24 TL’lik zam karşılanabilecek bir marj kaldı. Bu sınırın aşılması durumunda sistem fiilen devre dışı kalabilecek.
ZAMLARIN TAMAMI DOĞRUDAN POPMAYA YANSIYABİLİR
Motorin fiyatına 5,24 TL’lik bir artış gelmesi halinde bu zammın yalnızca yaklaşık 1,31 TL’lik kısmı pompa fiyatına yansıyacak ve akaryakıtta uygulanan ÖTV tamamen sıfırlanmış olacak. Bu noktadan sonra ise akaryakıt fiyatlarında gerçekleşecek yeni artışların tamamı doğrudan pompa fiyatlarına yansıyacak. Uzmanlara göre petrol fiyatlarındaki yükseliş devam ederse Türkiye’de akaryakıt fiyatlarında çok daha yüksek zamların görülmesi ihtimali bulunuyor. (HABER MERKEZİ)
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.