Aydın’ın Efeler ilçesinde kurulan Perşembe Pazarı’nda hareketlilik düşük kaldı. Pazarcılar vatandaşların alışveriş miktarının azaldığını belirtirken, vatandaşlar ise fiyatlar ve alım gücünden yakındı. Artan mazot ve diğer giderlerin maliyetleri yükselttiğini söyleyen esnaf, müşterilerin artık ürünleri daha küçük miktarlarda aldığını ifade etti.
“MÜŞTERİ YOK, ALMIYORLAR”
Pazarda kavun satan bir esnaf, satışların düşük olduğunu belirterek, “Müşteri yok. Millette para da yok. Almıyorlar. 5-6 tane kavun 100 lira, alan yok” dedi. Ürünleri tarladan satın aldıklarını belirten esnaf, mazot fiyatlarındaki artışın kendilerini zorladığını söyledi. Bir başka pazarcı da satışların önceki dönemlere göre düştüğünü belirterek, “Alıyorlar ama birer ikişer kilo. Pazarlar şu anda durgun. Önceden daha iyiydi” ifadelerini kullandı. Esnaf, okulların açılmasıyla birlikte ailelerin harcamalarının okul ihtiyaçlarına yöneldiğini, bunun da pazar alışverişini etkilediğini söyledi.
“HER ŞEY MAZOTTA BİTİYOR”
8 yaşından beri pazarcılık yaptığını söyleyen başka bir esnaf ise maliyetlerdeki artışa dikkat çekti. Esnaf, “Bırakıp gidemiyoruz. Bu saatten sonra başka bir iş yapamıyoruz. Mazot almış başını gitmiş. Her şey mazotta bitiyor. Bunlar benim sırtımda gelmiyor, mazotla geliyor” diye konuştu. Tezgâhındaki fiyatları da paylaşan esnaf, domatesi 30, salatalığı 25, kabağı 50, fasulyeyi ise 100 liradan sattığını belirtti. Müşteri sayısının azaldığını ifade eden esnaf, “Alıcı çok az. Pek fazla alan olmuyor. Fiyatlar masrafa göre normal” dedi.
VATANDAŞ BÜTÇESİNİ KISITIYOR
Pazarda alışveriş yapan vatandaşlar da fiyatların bütçelerini zorladığını söyledi. Domates ve salatalık alan bir vatandaş, pazar alışverişi için ayırdığı paranın yetmediğini belirterek, “200-300 lira ancak. Zor getiriyorum. Aldığımı alıyorum, alamadığımı bırakıp gidiyorum. Her zaman her şeyi alamıyoruz” diye konuştu. Başka bir vatandaş ise patlıcan, soğan ve yarım kilo fasulye aldığını belirterek alışverişinin 200 liranın üzerine çıktığını söyledi. Pazardaki hareketliliği “zayıf” olarak değerlendiren vatandaş, bunun nedenini insanların alım gücüne bağladı.
KENDİ ÜRÜNÜNÜ SATANLAR DA VAR
Pazardaki bazı tezgâhlarda ise üreticiler kendi yetiştirdikleri ürünleri doğrudan vatandaşlarla buluşturuyor. Aydın Orman İşletme Müdürlüğü’nden emekli Halil Güler, emeklilikten sonra kendi tarlasında üretime başladığını belirterek, “Emekliyiz. Emekli olduktan sonra bunları kendi tarlamızda üretmeye çalışıyoruz. Her şey güzel” dedi. Güler, gençlere de çalışmaları ve üretmeleri yönünde tavsiyede bulundu. Yaklaşık iki yıldır pazarda kendi ürünlerini satan başka bir üretici de yetiştirdiği ürünleri tezgâha getirdiğini belirtti. Pazardaki hareketliliği “orta” olarak değerlendiren üretici, satışların dönem dönem değiştiğini söyledi.
12 YILLIK EMEKLE ÇOCUKLARINI OKUTTU
12 yıldır bazlama ve gözleme yapan kadın esnafın hikâyesi ise dikkat çekti. Konyalı olduğunu belirten esnaf, hamurundan pişirmesine kadar ürünlerini kendisinin hazırladığını ve gözlemeleri satış oldukça sıcak sıcak yaptığını anlattı. Mesleğe ihtiyaç nedeniyle başladığını söyleyen esnaf, “Konya’dan geldim. Kızım öğrenciydi, öğretmenlik okuyordu. İşe ihtiyacım vardı, başladım. O da tuttu. Allah bereket versin. Çocukları okuttuk, emekli olduk, evimizi aldık. Çok şükür” dedi. Yaptığı işi sevdiğini belirten esnaf, gençlere de “Azı beğenmemezlik yapmasınlar. Azdan başlasınlar, çoğu bulurlar” tavsiyesinde bulundu.
DEDEDEN KALAN ZEYTİNCİLİĞİ SÜRDÜRÜYOR
Nazilli’den Aydın Perşembe Pazarı’na gelen Muhittin Efe de ailesinden kalan zeytincilik mesleğini sürdürüyor. Kendi bahçesindeki zeytinlerin yanı sıra farklı bölgelerden aldığı ürünleri de işleyerek sattığını belirten Efe, yeni sezonla birlikte tezgâhında yaklaşık 20 çeşit zeytin bulunduğunu söyledi. Mesleğin kendisine ailesinden kaldığını anlatan Efe, “Doğduğumdan beri bu işteyim. Dededen gelen bir meslek. Küçüklükten bizi bu mesleğe alıştırdılar. Şu anda kendi işimizi yapıyoruz” dedi. Kazancının haftadan haftaya değiştiğini belirten Efe, pazardaki satışların geçen haftaya göre biraz daha iyi olduğunu söyledi. Aydın Perşembe Pazarı’nda bir tarafta artan maliyetlerden ve azalan müşteriden yakınan pazarcılar, diğer tarafta bütçesine göre alışveriş yapmaya çalışan vatandaşlar dikkat çekti. Kendi üretimini yapan üreticiler ve yıllardır pazarcılıkla geçimini sağlayan esnaf ise tezgâh açmayı sürdürüyor. (ŞERİFE NUR KÖSE)
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.