Uzman Klinik Psikolog Halil Utku ALTIN
halilutkualtin@gmail.com

Hamilelik ve Ruh Sağlığı

6 Ekim 2017, Cuma

     

Hamilelik hem kadını hem de aile bireylerinin yaşamını değiştiren, uyum sağlanması gereken bir süreçtir. Hamilelikte hem fiziksel hem de psikolojik birçok farklılıklar meydana gelmektedir. Bu derece önemli değişimlere uyum sağlamaya çalışmak, bazı kişilerde endişelerin ve stresin oluşmasına neden olabilir. Kişi belki ilk çocuğuna belki de ikinci çocuğuna hamile ancak her hamilelik aynı geçecek diye bir kural yoktur.

 

Hamilelik sürecinde bebeğin sağlığı için anne adayının hem fiziksel sağlığına hem de ruh sağlığına dikkat etmesi gerekmektedir. Bu dönem de annenin zihninde; hamilelikte nasıl bir süreç yaşayacağına dair belirsizlikler, bebeğin sağlıklı olup olmayacağı, nasıl bir anne olacağı gibi düşünceler yer almaktadır. Bu düşünceler kişide kaygı uyandırır. Kişi kaygılarını gideremediği noktada korku ve suçluluk hissiyle duygusal değişimler yaşamaya başlar. Bu duygusal değişimler kişinin bilinen karakterinden farklı bir karaktere bürünmesine yol açabilir. Bu duygusal değişimlerin yaşandığı noktada anne adayının; eşinden, anne-babasından ve çevresinde ki bireylerden göreceği destek mutlu ve rahat bir hamilelik dönemi geçirmesine yardımcı olacaktır. Bu dönem sadece anne adayını değil eşi, varsa diğer çocukları da etkileyen bir dönemdir. Artık yeni aile üyesine hazırlıkların yapılmaya başlanacağı, beslenme, uyku düzeni gibi alışkanlıkların farklılaşmaya başlanacağı bir dönem içerisine girilmiştir.

 

Hamilelik süreci içerisinde eşlere büyük görevler düşüyor. Bu dönem içerisinde anne adayında; hormonal değişimler, gelecek kaygısı, fiziksel değişime uyum sağlama da güçlük gibi birçok etkenden dolayı ruhsal değişimler gözlemlenmektedir. Erkeğin, bu dönemde eşinde meydana gelen değişimleri görmezden gelmemesi, her koşulda yanında olacağını hissettirmesi gerekiyor. Bunun için gebelik ve bebek bakımı gibi konularda bilgiler almanızı, bu bilgileri eşinizle konuşarak paylaşmanızı öneririm. Ayrıca doktorunuzun da önerilerini göz önünde bulundurarak eşinizle yürüyüşler yapmanız, bu yürüyüşler esnasında gebelik sonrasında nasıl bir yaşamınızın olacağını konuşmanız, eşinizin endişelerini dinlemeniz, bu endişeler üzerinde fikir birliği yapmanız erkeğin aktif katılımının göstergesi olacaktır. Gebelik süreci içerisinde kadın zorlu bir fiziksel değişim yaşamaktadır. Bunun yanında anne adayı çalışmak zorundaysa erkeğin ev işlerinde yardım etmesi, ev işlerinde görev dağılımının yapılması gerekmektedir. Hamilelik döneminde anne adayının sağlıklı bir şekilde beslenmesi gerekmektedir. Bu beslenme düzenine baba adayının da uyum sağlaması, anne adayının yapması gereken egzersizler varsa erkeğin de aktif bir şekilde katılım göstermesi, iki tarafında gebeliğe uyumunu hızlandırır.

 

Anne adayı hamilelik dönemi içerisinde; uyuma güçlükleri ya da aşırı uyuma, iştahsızlık, hızlı değişen ruh hali, sürekli yorgunluk hissi, kendisini değersiz hissetme, ağlama nöbetleri, içe kapanma gibi belirtiler gösteriyorsa bu durumunun sadece hamilelikten kaynaklanıp, sonra kendi kendine geçeceği düşünülerek yok sayılmamalıdır. Ortada ruh sağlığını olumsuz etkileyen ciddi bir problem olabilir. Bu dönemde, anne adayının çevresinde bulunan bireylerin ekstra destek vermeleri, endişeleri varsa endişelerini giderici şekilde davranmaları gerekmektedir. Çevrenin yetersiz kaldığı zamanlarda gerekirse bir uzmandan yardım alınması gerekir. Çünkü anne ile bebek arasında ki ilişki anne karnında başlar. Bebeğin dünyaya geldiği andan itibaren, onunla sağlıklı bir ilişki kurulabilmesi için anne adayının hamilelikte sağlıklı bir psikolojik yapı içerisinde olması gerekiyor.

 

Son olarak unutmayınız ki korku ve kaygı gibi duyguların konuşulmaması daha büyük sorunların gelişmesine yol açabilmektedir. Anne ve baba olacak olmak mutluluk verici bir durum olmasının yanı sıra bir miktar endişe ve kaygının da olması normal bir durumdur. Çevrenizde daha önceden anne, baba olmuş bireylere bu endişelerinizi paylaşmanız ve nasıl başa çıktıklarını öğrenmeniz yarar sağlayacaktır. Ayrıca bebek ile sadece dünyaya gelince ilişki kurmamanızı, anne karnındayken ilişkiye başlamanızı öneririm. Anne karnında ki bebeğe sevgi cümleleri söylemek, ona müzik dinletmek, yanındaymış gibi sesli kitap okumak, anne ve baba adayının hamilelik sürecini ve doğumdan sonraki dönemi rahat bir şekilde yaşamalarına yardımcı olacaktır.