Fuat TÜTÜNCÜOĞLU
fuattutuncuoglu@gmail.com

Çalışanlar açısından OHAL (2)

22 Kasım 2016, Salı

     

Değerli Okurlarım, Bu yazımda , İş güvencesinden faydalanamayan işçilerin sözleşmeleri haksız olarak feshedildiği durumlarda, İş kanununun işçilerin haklarını Kötü Niyet Tazminatı ile koruması konusu yazacağım.

Bu tazminat 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17.ve 18. maddesine göre iş güvencesi koruyucu hükümlerinin uygulama alanı dışında kalan işçileri kapsayan bir tazminattır. İş sözleşmesinin, işverence fesih hakkının kötüye kullanılarak sona erdirilmesi halinde, işçi işverenden bu tazminatın ödenmesini yargı yoluyla isteyebilir.

Kötü Niyet Tazminatı hem İş Kanunu’nda ve hem de Borçlar Kanunu’nda düzenlenmiştir: İş yasasında “18’inci maddenin birinci fıkrası uyarınca bu Kanunun 18, 19, 20 ve 21’inci maddelerinin uygulama alanı dışında kalan işçilerin (iş güvencesi kapsamı dışında kalan işçiler) iş sözleşmesinin, fesih hakkının kötüye kullanılarak sona erdirildiği durumlarda işçiye bildirim süresinin üç katı tutarında tazminat ödenir. Fesih için bildirim şartına da uyulmaması ayrıca dördüncü fıkra uyarınca tazminat ödenmesini gerektirir.” denmiştir.

İş Kanunu’nun 18.maddesi ile de iş güvencesi hükümleri düzenlenmiştir. Bu maddeye göre bir işçinin iş güvencesinden faydalanması için otuz veya daha fazla işçi çalıştıran yerlerde en az 6 aylık kıdeme sahip olması ve belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışıyor olması gerekmektedir. İşçi bu kanun maddesinde belirtilen şartları sağlamıyorsa işe iade davası açma hakkı olmayacaktır. Bu durumda ödenmeyen hakları için dava açabilir. Ödenmediyse kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kullanılmayan yıllık izin parasının son ücretinden ödenmesini talep edebilir. Ayrıca işverenin feshinin kötü niyetli olmasına dayanarak kötü niyet tazminatı talep edilmesi mümkündür.

İş kanunu kapsamında olmayan işçilerden Borçlar Kanunu’na tabi olanların hakları da Borçlar Kanunu hükümleri ile düzenlenmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 434’üncü maddesinde de bu konuda şöyle düzenleme yapılmıştır:“Hizmet sözleşmesinin fesih hakkının kötüye kullanılarak sona erdirildiği durumlarda işveren, işçiye fesih bildirim süresine ait ücretin üç katı tutarında tazminat ödemekle yükümlüdür.”

Kötü niyet tazminatı talep edebilmek için sürekli bir işte çalışılması gerekir. En az 30 iş gününden uzun süreceği belli, olan bir iş yapıyor olmalısınız.30’dan az işçi çalıştıran bir işyerinde veya 6 aydan kısa süredir çalışıyor olmalısınız.

(30’dan fazla çalışanı olan bir işyerinde 6 aydan uzun zamandır çalışıyorsanız iş güvencesi kapsamında olacağınız için işe iade davası açabilirsiniz.)

İş aktinin ,Kötü niyet örneklerinden biri ile feshedilmiş olması gerekir.

Belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışıyor olmalısınız, yani sözleşmenin bitiş tarihinin belirtilmiş olmamalıdır.

İş Kanunu için işçinin sözleşmesini feshetmek için geçerli bir neden olarak kabul edilmeyen, kötü niyetli fesih durumları maddeler halinde ifade edilmiştir.

Kötü Niyet Tazminatı davaları genelde;İşçinin sendikaya üye olması, sendikal faaliyetlerde bulunması,İşvereni şikâyet etmesi, işverene dava açması, işveren aleyhine şahitlik yapması,İşverenin çok sayıda işçiyi işten çıkardıktan sonra yerine yenilerini alması,İşçinin temel hak ve hürriyetlerini engellemesi,İşçinin yasal haklarını talep etmesi,İşverenin işçiye ırk, renk, cinsiyet bakımından ayrımı yapması,İşverenin evli veye bekar olmasına göre işçiye ayrım yapması,İşçinin gebelik ve doğum hallerinden dolayı ayrım yapması,Din, siyasi görüş gibi nedenlerle işveren tarafından iş akdi feshedilen işçiler tarafından açılır.

Kötü niyetin var olup olmadığı her olay için ayrı değerlendirilir. İş güvencesi kapsamı dışında kalan, haklarının kötüye kullanıldığını iddia eden taraf iddiasını ispat etmek zorundadır.

İş Kanunu’nda tazminat tutarı açık olarak belirtilmiştir. Kötü niyetli olarak iş sözleşmesini sona erdiren işveren işçiye bildirim süresinin üç katı tutarında kötü niyet tazminatı öder. Bahsedilen bildirim süresi işçinin kıdeminden kaynaklı ihbar süresidir.

Kötü niyet tazminatı, İş Kanunu hükümleri çerçevesinde ücret olarak kabul edilmemekte, tazminat niteliği taşımaktadır. Tazminat olması nedeniyle de gecikme durumunda yasal faiz işletilecektir. Ayrıca 10 yıllık zamanaşımına tabidir.

Kötü Niyet Tazminatı İşyerindeki kıdemi 6 aya kadar olanlar için 2 hafta x3= 6 hafta , İşyerindeki kıdemi 6 aydan 1,5 yıla kadar olanlar için 4 hafta x3= 12 hafta , İşyerindeki kıdemi 1,5 yıldan 3 yıla kadar olanlar için 6 hafta x3= 18 hafta , İşyerindeki kıdemi 3 yıldan fazla olanlar için 8 hafta x3= 24 haftadır.

İş sözleşmesinin kötü niyetli feshi durumunda bildirim şartına uyulmuşsa, işçi yalnızca kötü niyetli feshin tanzimi için işverene dava açabilir. Fesih için bildirim şartına da uyulmaması halinde ayrıca ihbar tazminatı ödenmesi gerekecektir.

Kötü niyet tazminatı ihbar tazminatından tamamen bağımsız bir tazminattır. İş akdi feshedilirken ihbar tazminatı ödenmiş olması kötü niyet tazminatı hakkını ortadan kaldırmaz.

İleri ki yazımda , İşe iade ve İşe başlatmama tazminatları konusunu ele alacağım.

Haftaya görüşmek üzere , sosyal güvenlikle kalın. 



Yazarın Tüm Yazıları
BABANIZ İÇİN KOŞA KOŞA SGK'YA GİDİNİZ
SİZ 4/A DAN EMEKLİ OLURSUNUZ
3 YIL 3,5 YIL OLACAK
SİGORTA GİRİŞİ VAR FAKAT GÜN YOKSA ?
İSTEĞE BAĞLI SİGORTA MI ? AMAN DİKKAT
YAŞA , YILA , GÜNE VE SEKTÖRE GÖRE EMEKLİLİK
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ Mİ DEDİNİZ ?
AZ GÜN İLE EMEKLİLİK
SORULARLA CORONA SONRASI İŞÇİ- İŞVEREN HAKLARI (3)
SORULARLA CORONA SONRASI İŞÇİ- İŞVEREN HAKLARI (2)
SORULARLA CORONA SONRASI İŞÇİ- İŞVEREN HAKLARI (1)
İŞ YAŞAMI VE CORONAVİRÜS
KORONAVİRÜS VE ÇALIŞMA HAYATINDA KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ
KADINLARIMIZ
ENGELLİ EMEKLİK Mİ, MALULEN EMEKLİLİK Mİ?
AHHH ... BAĞ-KUR'LU OLMAK VAR YA
HANGİSİ AVANTAJLI? BAĞ-KUR MU, SSK MI?
YURTDIŞINDA ÇALIŞABİLİRSİNİZ,MAAŞINIZ KESİLMEZ
BİRDEN FAZLA DUL / YETİM AYLIĞINI KİMLER ALABİLİR
ASGARİ ÜCRET 2.943,00 TL.OLDU
YENİ YILA SAYILI GÜNLER KALDI
KIDEM TAZMİNATI VE İŞ ARAMA
ÜCRET ALMIYORUZ
ANNENİZ DOĞUM BORÇLANMASI YAPAMAZ
SGK DOĞRU SÖYLEMİŞ
4500 GÜN İLE SGK'DAN EMEKLİLİK
ÖNEMLİ! Gurbetçi yurttaşlarımıza önemli uyarı
DOĞUM BORÇLANMASI YAPINIZ
BAĞKURLU OLMAYA DEVAM
ÖZÜR VE DÜZELTME
YURTDIŞINDA ÇALIŞABİLİRSİNİZ
BORÇLANMANIN SİZE YARARI YOK
DAVA AÇIN, HAKKINIZI ARAYIN
ÖLÜM ( DUL / YETİM AYLIĞI ) BAĞLANMA ŞARTLARI ( 2 )
ÖLÜM ( DUL / YETİM AYLIĞI ) BAĞLANMA ŞARTLARI (1)
EYVAHHH! EMEKLİ AYLIĞIM ÇOK DÜŞÜK
EMEKLİLİK İÇİN YAŞINIZ 58 OLMALI
PRİMİNİZİ İADE OLARAK ALAMAZSINIZ
STAJ YAPAN KADINLAR ŞANSLIDIR
İHYA "CANLANDIRMA" YAPMAK
SORUNUZDA AY, GÜN, TARİH YAZINIZ
4/b BAĞKUR’DAN MI ? 4/a SSK'DAN MI ? EMEKLİ OLMALI
HEMEN EMEKLİ OLABİLİRSİNİZ
Emekli olan memurlar tekrar çalışabilir ( mi ) ?
DOĞUM BORÇLANMASI ERKEN EMEKLİ EDER
HOŞGELDİN 2019
OKUR VE İZLEYİCİ SORULARINA YANITLARIM
ERKEN EMEKLİLİK Mİ DEDİNİZ?
İHYA (CANLANDIRMA) YAPABİLİRSİNİZ
YEREL GAZETELERİ VE BİK'İ ALKIŞLIYORUM
DAVA AÇIN DİYEMEM
EMEKLİLİK VE STAJ
SUSMA HAKKIMI KULLANMAK İSTİYORUM
TC VATANDAŞLIĞINDAN ÇIKANLAR
ÖZÜRLÜ ÇOCUK ANNELERİ
ÇİFTÇİ YURTTAŞLARIMIZ VE TÜCCARLAR BU YAZIMI DİKKATLE OKUYUNUZ
SOSYAL GÜVENLİKTE HAK SAHİPLİĞİ
EVİMİZDEKİ SANATÇILAR
HACİZ İÇİN İZİN VERMENİZ GEREKİR
YAŞ + BAŞLANGIÇ + EMEKLİLİK (2) ..
YAŞ + BAŞLANGIÇ + EMEKLİLİK (1)
SORULARLA SGK BORÇ YAPILANDIRILMASI (2)
SORULARLA SGK BORÇ YAPILANDIRILMASI (1)
7143 SAYILI YASADAN HEMEN YARARLANINIZ
18 YAŞ ÖNEMLİ
PRİME ESAS KAZANÇ ÖNEMLİ
GERİYE DÖNÜK BAĞKUR MÜMKÜN DEĞİL
TEKNOLOJİ KULLANIMI VE MÜSTAHSİL MAKBUZU
EV İŞLERİNDE ÇALIŞANLARIN VE KADINLARIMIZIN SOSYAL GÜVENLİĞİ
9 ASGARİ ÜCRET TUTARINDA KIDEM TAZMİNATI ALIRSINIZ
İŞTE SOSYAL GÜVENLİKTE BEKLENEN AF ( ! )
18 YAŞ ŞARTINA KISA BİR BAKIŞ
YAŞINIZ 58 OLMALI
TÜRKİYE İŞÇİ SINIFINA SELAM
STAJ YAPAN BÜTÜN ÇALIŞANLAR ARTIK ERKEN EMEKLİ OLABİLECEK Mİ ?
BAĞKUR'DA MİLADLAR VARDIR
"Vazgeçtim, SGK primlerimi geri ver" diyebilir miyiz?
EMEKLİ OLUNCA YETİM AYLIĞI ALAMAZSINIZ
EMEKLİ SANDIĞI EMEKLİSİ
SGK'YA TOPLU PARA YATIRMANIN ŞARTLARI VAR
57 YA DA 60 KARAR SİZİN
AGİT
25 YIL EVLİ KALAN EV HANIMI EMEKLİ OLACAK (MI?)
KADIN İÇİN 20, ERKEK İÇİN 25 YIL ŞARTI VAR
SGK YA YATAN PRİMLER
ASKERLİK BORÇLANMASI İLE GÜN KAZANIRSINIZ
ÖNCE VERGİ İNDİRİMİ ALINIZ
ÖZEL TEŞEKKÜR VE TAŞERON İŞÇİLER İÇİN NURTOPU GİBİ 696 SAYILI KHK’MIZ OLDU
MESLEK HASTALIĞI , İŞ KAZASI ve GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK
SSK mı, SGK mı?
İNŞALLAH BİR GÜN TORBA YASAYA GİRER
9 AY SONRA EMEKLİSİNİZ
YURTDIŞI BORÇLANMASI İLE EMEKLİ OLANLAR ÇALIŞAMAZ!
ERKEN EMEKLİLİK
DAHA YÜKSEK MAAŞ ALABİLİRSİNİZ
AYDA 1000 TÜRK LİRASI
İSTEĞE BAĞLI SİGORTA PRİMİ ÖDEMEK MACERA MI
KRAVATLI CÜMLE
İŞSİZLİK MAAŞI
BENİM YAŞIM ( x ) EMEKLİ OLABİLİRMİYİM ?
Sessizlik Genel Kaidemizdir
DOĞUM YAPAMAYAN KADINLARIMIZIN SOSYAL GÜVENLİĞİ?
Bakanımız sayın Jülide Sarıeroğlu’nun bilgilerine
KUMBARAYA , NE ATARSANIZ O ÇIKAR
ANNEM EMEKLİ OLUR MU ?
MUTLU EMEKLİLİĞİN YOLU
KISMİ EMEKLİ AYLIĞI NEDİR ?
ÖLÜM HAK, MİRAS HELAL
TAYİN OLABİLMEK
15 YIL 3600 GÜN
NE ZAMAN EMEKLİ OLUNUR
ALMANYA PRİMLERİNİ GERİ ALMAK
KIDEM TAZMİNATI CAİZ MİDİR? BİR BAKALIM
Sosyal güvenlik nedir, ne zaman düşünülür ?
ASKERLİK BORÇLANMASI BEDELİ GERİ ALINABİLİR Mİ ?
SGK PRİM BORÇLARINIZI ÖDEYEBİLİRSİNİZ
EMEKLİ OLABİLİRSİNİZ
SGK PRİMLERİMİ GERİ VER!
tvDEN ''Çay, Kahve Bahane''
ANNELER GÜNÜ'NDE, ANNELERİMİZİN SOSYAL GÜVENLİK HAKLARI
PART-TİME ÇALIŞMA
SORU SORMA
MESLEK HASTALIĞI
GEÇ KALMIŞSINIZ , SGK'YA KOŞUN
İŞSİZLİK ( PARASI )
4/A'LI ( SSK) İKEN ASKERLİĞİNİZİ BORÇLANIN
AHİ
MALULEN EMEKLİLİK Mİ ? ÖZÜRLÜ EMEKLİLİK Mİ ?
YURT DIŞI BORÇLANMA İLE EMEKLİLİK AYRINTILARI
Emekliliğin olmazsa olmazları (Yıl + Yaş + Gün)
VEKİLE 11 , MEMURA 2 , İŞÇİYE – ESNAFA 0,5 , TARIM İŞÇİSİNE ?
FORM DOLDURMAK
EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLAR
VERGİ İNDİRİMİ
ERKEN EMEKLİLİK
SİGORTA ÖNCESİ VE SONRASI MALULİYET
2926 SAYILI YASA / TARIM BAĞ-KUR HİZMET TESPİTİ
HEM ESNAF HEM DE TARIM İŞÇİSİ OLAMAZSINIZ
Yurtdışında borçlu vefat eden gurbetçilerimizin hakları
Hak sahipliği farklı, mirasçılık farklı
Erken emeklilik yasa çalışması yok
YIL + YAŞ + GÜN İLE EMEKLİLİK
AYLARCA ÖNCESİNDEN YAZMIŞ VE UYARMIŞTIM
Çalışanlar açısından OHAL (3)
Çalışanlar açısından OHAL (2)
ÇALIŞANLAR AÇISINDAN “ OHAL “
DUYDUK , DUYMADIK DEMEYİN
Dul - Yetim aylığınız kesilebilir mi?
"Kafam bozuldu, işi bırakıyorum" diyemezsiniz
Ladesss!..
Kabahati hep SGK'da aramayalım
27 GÜN KALA ..
Bağ-Kur'lu olabilmek
Boşanacağım
Mevsimlik işçiye tazminat ödenir mi?
YAPILANDIR , ÖDE , EMEKLİ OL
DUL / YETİM AYLIĞI
EMEKLİLİKTE ASKERLİK BORÇLANMASI ÖNEMLİDİR
ARTIK TC KİMLİK NUMARASI VAR
ACİLEN TERÖR TAZMİNATI VERİLMELİ
ÇALGICILAR , SANATÇILAR , ÇÖPÇÜLER
SORUNUZA GÜLDÜM
BAĞ-KUR’lu SSK’lı çalışabilir mi?
Emekli olmak istemiyorum
Anneniz doğum borçlanması yapamaz !
Stajda emekliliğe esas prim yatırılmaz
SGK’ya koşun !..
Dul / yetim aylığı alabilmek
Güvenlik sosyal, adil ve insani olmalı
Esnaf odaları ve geriye dönük Bağ-Kur tescili
Bilgi paylaşıldıkça çoğalan bir hazinedir