Utku Güngör

Kelimelerin Geçmişi-1

3 Haziran 2015, Çarşamba

     

Günlük hayatta sık kullandığımız kelimelerinin kökenlerini hiç merak ettiniz mi? Kullandığımız bu kelimelerinin gerçekten anlamını tam bildiğimizden emin misiniz? Sizler için araştırıp derlediğim bu kelimelerin anlamlarını ve kökenlerini sizlerle paylaşıyorum.

Sansür

Son günlerde sıkça kullandığımız “sansür” 14. Yüzyıl Latincesinde “censura” yani “ ahlak işlerinden sorumlu “ anlamına geliyormuş.

Bedava

Farsça “badava” dan gelen bu kelime “ rüzgârın getirdiği “ demekmiş.

Randevu

Bu kelime Fransızca “ rendez-vous “ kökenliymiş “ kendinizi gönderin” anlamına geliyormuş. Türkçede ilk Araba Sevdası’nda “ buluşma” olarak geçmiş.

Zırnık

Sarı boya yapısındaki mineral olarak bilinen arsenik tirisülfürmüş. Değersiz, küçük eşya demekmiş. Zırnık koklatmamak buradan geliyor sanırım.

Zibidi

Farsçada bu kelime “süslü, yakışıklı “ demekmiş. Evliya Çelebi 1600’lerde böyle kullanmış. 1900’lerde argolaşıp gülünç, ilginç giyinen kişilere denir olmuş.

Abdest

Farsça su demek olan ab ile el anlamına gelen dest kelimesinin birleşmesinden oluşmuş bir sözcüktür. ab-dest “el suyu, el yıkama suyu”

Hemşehri

Farsça hamşahri kelimesinden dilimize yerleşmiş bir kelimedir. “Memleketli” anlamına gelmektedir. <hem+şahr Hem (Farsça) :aynı Şahr(Arapça): şehir

Belediye

Nişanyan’a göre Arapça baladi kelimesinden türemiştir. Anlamı ise “kente ait olan, kentsel” demekmiş. Yani belediye de Arapçadan dilimize yerleşmiş. Eski Türkçede bu kelimeyle aynı anlama gelen uray kelimesini ne yazık ki birçoğumuz bilmiyor. Buradan Efeler Urayına selam olsun…

Türkçeyle kalın…